Τρίτη 30 Αυγούστου 2016

Πώς να αντιμετωπίσεις τον εαυτό σου όταν θυμώνει


Μή λές ὅτι αὐτά καί αὐτά ἔπαθα, ὅτι το καί τό μου εἶπαν, γιατί ἐσύ εἶσαι πού ἐλέγχεις τά πάντα. Ἀκριβῶς ὅπως μπορεῖς νά σβήσεις καί νά ἀνάψεις μιά σπίθα, ἔτσι καί τό θυμό μπορεῖς μέσα σου νά τόν ξαναψεις ἤ νά τόν συγκρατήσεις. Ὅταν δεῖς ἐκεῖνον πού σέ στενοχωρεῖ ἤ ὅταν ἔρθουν στό νοῦ σου ὅσα σου εἶπε ἤ σου ἔκανε καί σέ στενοχώρησε, νά τά ξεχάσεις ὅλα αὐτά. Κι ἄν τά θυμηθεῖς, νά τά ρίχνεις στόν πειρασμό.

Ἀντίθετα, ψάξε καί βρές κάτι καλό πού μπορεῖ νά εἶπε ἤ νά ἔκανε κάποτε. Καί ἄν ἔχεις αὐτά στό μυαλό σου, γρήγορα θά νικήσεις τήν ἐχθρότητα.Καί ἄν πρόκειται νά τοῦ πεῖς τό σφάλμα του καί νά κάνεις συζήτηση μαζί του, πρῶτα βγάλε ἀπό μέσα σου τό πάθος καί σβῆσε τό θυμό σου, καί τότε νά τοῦ ζητήσεις εὐθύνες καί νά τόν ἐλέγξεις γιά τίς πράξεις του. Καί ἔτσι θά μπορέσεις εὔκολα νά εἶσαι σέ θέση ὑπεροχῆς. Γιατί, ὅταν εἴμαστε θυμωμένοι, δέν μποροῦμε οὔτε νά ποῦμε, οὔτε νά ἀκούσουμε τίποτα σωστό.

Ἄν ὅμως ἀπαλλαγοῦμε ἀπό τό πάθος, τότε οὔτε θά μᾶς ξεφύγει κάποια σκληρή κουβέντα, οὔτε καί θά μᾶς φανεῖ σκληρό κάτι πού εἶπαν οἱ ἄλλοι. Γιατί συνήθως δέν μᾶς ἐξαγριώνουν τά ἴδια τά λόγια πού θά μᾶς ποῦν ἀλλά ἡ ἐχθρική διάθεση πού ἔχουμε. Πολλές φορές, ἄν τά ἴδια περιπαιχτικά λόγια τά ἀκούσουμε ἀπό φίλους πού ἀστειεύονται ἤ ἀπό μικρά παιδιά, δέν θά νιώσουμε δυσαρέσκεια, οὔτε θά θυμώσουμε, ἀλλά θά γελάσουμε καί θά τά πάρουμε γιά ἀστεία. Γιατί δέν τά ἀκούσαμε μέ κακή διάθεση, οὔτε μέ τήν ψυχή μᾶς προκατειλημμένη ἀπό τό θυμό.

Ἑπομένως καί μέ αὐτούς πού ἔχεις πρόβλημα, ἄν σβήσεις τό θυμό καί διώξεις τήν ἐχθρότητα, τίποτα ἀπό ὅσα λέγονται δέν θά μπορέσει νά σέ στενοχωρήσει.

Πηγή: Ἰωάννης Χρυσόστομος (Εἰς Δαυίδ καί Σαούλ, Ὁμιλία Γ,΄ἐπιλογή καί μετάφραση Ἑλένη Κονδύλη)

Πηγή: http://synaxipalaiochoriou.blogspot.com/

Άλλο το κόμπλεξ, άλλο η ταπείνωση και άλλο η μελαγχολία


Μου έλεγε ο Γέροντας μια μέρα: «Ο χριστιανός πρέπει να αποφεύγει την αρρωστημένη θρησκευτικότητα: τόσο το αίσθημα ανωτερότητος για την αρετή του, όσο και το αίσθημα κατωτερότητος για την αμαρτωλότητά του. Άλλο πράγμα είναι το κόμπλεξ και άλλο η ταπείνωση∙ άλλο η μελαγχολία και άλλο η μετάνοια. Με επισκέφθηκε κάποτε ένας κοσμικός ψυχίατρος και μου κατηγόρησε τον Χριστιανισμό, διότι, όπως είπε, δημιουργεί ενοχές και μελαγχολία. Του απάντησα: Παραδέχομαι ,ότι μερικοί χριστιανοί ,από σφάλματα δικά τους ή άλλων, παγιδεύονται στην αρρώστια των ενοχών, αλλά κι εσύ πρέπει να παραδεχθείς, ότι οι κοσμικοί παγιδεύονται σε μια χειρότερη αρρώστια, την υπερηφάνεια. Και οι μεν θρησκευτικές ενοχές, κοντά στον Χριστό, φεύγουν με την μετάνοια και την εξομολόγηση, η υπερηφάνεια όμως των κοσμικών, που ζουν μακριά από τον Χριστό, δεν φεύγει.

Με τις τοποθετήσεις αυτές του Γέροντα, ξεκαθάριζαν μέσα μου μερικές απορίες που είχα, αναφορικά με ψυχολογικά προβλήματα της χριστιανικής ζωής. Αντιλαμβανόμουν ότι ο Γέροντας ήθελε να αποφεύγουμε την υπερηφάνεια, την μεταμφιεσμένη σε αυτοδικαίωση «χριστιανικού» φαρισαϊσμού ή σε αυτοκαταδίκη «χριστιανικής» περιδεούς συνειδήσεως. Έβλεπα, ότι η θρασύτητα των αισθανομένων ως «καθαρών» και η δειλία των αισθανομένων ως «ενόχων» δε διαφέρουν ουσιαστικά, ότι είναι δύο όψεις του αυτού νομίσματος ,της υπερηφάνειας. Διότι ο αληθινά πιστός χριστιανός ελευθερώνεται από την ενοχή με την εξομολόγηση και την άφεση και χαίρει στην ελευθερία αυτή που του χάρισε ο Χριστός ∙ γνωρίζοντας δε ότι αυτό είναι δώρο Θεού ευγνωμονεί και δεν περιφρονεί. Είναι καθαρός δια του αίματος του Χριστού και όχι από δικό του κατόρθωμα. Έτσι, χαίρει και ευχαριστεί και δεν υπερηφανεύεται και επί πλέον βλέπει και όλους τους άλλους δυνάμει καλούς δια του αίματος του Χριστού.

Ο Γέροντας μας δείχνει το δρόμο, που παράκαμπτε το κακό (αμαρτία) και το χειρότερο (υπερηφάνεια αρετής) και οδηγούσε στο καλύτερο, στην ταπείνωση. Γι’ αυτό προσπαθούσε να προστατεύσει τη γνησιότητα της ταπείνωσης από τους κινδύνους νόθευσής της. Μου έλεγε: «Να είμαστε ταπεινοί, αλλά να μην ταπεινολογούμε. Η ταπεινολογία είναι παγίδα του διαβόλου, που φέρνει την απελπισία και την αδράνεια, ενώ η αληθινή ταπείνωση φέρνει την ελπίδα και την εργασία των εντολών του Χριστού».

Ο Γέροντας, με τη διδασκαλία του και περισσότερο με τα βιώματά του, εποίμανε τα πρόβατά του και τα οδηγούσε σε λειμώνες αγάπης και ταπείνωσης. Ζούσε ο ίδιος την ταπείνωση, πιστεύοντας ότι, εκείνος είναι το τίποτε, γιατί ο Θεός είναι, όπως έλεγε, το παν, κι ότι, ό,τι εμείς βλέπαμε πως είχε, δεν ήταν δικό του, αλλά δώρο του Θεού.

Πηγή: Απόσπασμα από το Βιβλίο, “Ανθολόγιο Συμβουλών” του Γέροντος Πορφυρίου Ιερομονάχου.
Πηγή: http://synaxipalaiochoriou.blogspot.com/

Τά σταφύλια τῆς ἀγάπης.


Γύρω στό 330μ.Χ. ἐγκαταστάθηκε στή Σκήτη ὀ Ἂγιος Μακάριος ὁ Αἰγύπτιος.
Κοντά στόν Ἃγιο μακάριο μαζεύτηκαν σιγά-σιγά χιλιάδες μοναχοί,οἱ ὁποῖοι δέχονταν τίς συμβουλές καί τούς λόγους του. 
Ἀλλά καί πολλοί λαϊκοί ἀπό ὂλη τή Αἲγυπτο ἒρχονταν στόν Ἃγιο τοῦ Θεοῦ,γιά νά δεχθοῦν τούς καρπούς τῆς ἀγάπης του. 
Ἡ φήμη του εἶχε ἁπλωθεῖ σ' ὃλη τή πολιτεία. Μιά μέρα κάποιοι προσκυνητές ἦρθαν στό καλογερικό χωριό γιά νά δοῦν τόν Ἀββᾶ Μακάριο. Μάλιστα τοῦ ἔφεραν σπό τήν πόλη ἕνα καλάθι γεμάτο σταφύλια.Κάθισαν ἀρκετή ὧρα κοντά του,ἄκουσαν τίς πολύτιμες συμβουλές του καί ὠφελημένοι ψυχικά ξεκίνησαν γιά την πόλη.
-Αὐτά εἶναι γι΄σένα,Ἀββᾶ,τοῦ εἶπαν φεύγοντας.
Τά σταφύλια ξέρουμε πώς σοῦ ἀρέσουν πολύ. Κράτησέ τα σέ παρακαλοῦμε.
Ὁ Ἀββᾶς Μακάριος εὐχαρίστησε τούς προσκυνητές καί τούς ξεπροβόδισε μέ χαμόγελο. Καταμεσῆς στό φτωχικό καλυβάκι ἦταν ἕνα καλάθι γεμάτο ὄμορφα μυρωδικά σταφύλια. Δῶρο σπάνιο, ἀφοῦ ὁ τόπος δέν εἶχε τίποτε ἀπ' αὐτά. Σίγουρα θά εἶναι πολύ γλυκά, σκέφτηκε ὁ Ἀββᾶς. Καί ἔκαμε νά δοκιμάσει. Μά σάν ἔσκυψε, ἀπ'τό παραθυράκι τῆς καλυβούλας ἀντίκρυσε τούς ἄλλους ἀσκητές καί αἰσθάνθηκς ἔνοχος.
-Δέν εἶναι σωστό νά τά κρατήσω ἐγώ. Οἱ ἄλλοι πατέρες δέν ἔχουν δοκιμάσει καθόλου σταφύλια. Θά τά πάω δτόν Ἀββᾶ Πέτρο, εἶναι γέροντας καί θά τοῦ ἀρέσουν πολύ.
Τά παίρνει λοιπόν καί μιά καί δυό τά πηγαίνει στόν Ἀββᾶ Πέτρο,πού ἦταν πράγματι ο γεροντότερος στή σκήτη.
-Ἔ,Ἀββᾶ.Μοῦ ἔφεραν αὐτά τά σταφύλια καί σκέφτηκα πώς σοῦ ἀρέσουν πολύ. Θά'θελα νά κάνεις ἀγάπη καί νά τά κρατήσεις, εἶπε καλοσυνάτα ὁ Ἀββᾶς Μακάριος.
-Εὐχαριστῶ,Ἀββᾶ, ὁ Θεός νά σ'εὐλογεῖ, ἀποκρίθηκε ὁ γέροντας.
Κι ὁ Ἀββᾶς Μακάριος πῆρε τόν δρόμο γιά τό καλυβάκι του. Ὁ Ἀββᾶς Πέτρος πῆρε τά σταφύλια καί ἔκαμε νά δοκιμάσει.
-Μά γιά στάσου, σκέφτηκε,οἱ ἄλλοι Ἀββᾶδες δέν ἔχουν δοκιμάσει καθόλου. Ξέρω πώς τά σταφύλια ἀρέσουν πολύ στόν Ἀββᾶ ἰσίδωρο. Χωρίς νά τό πολυσκεφτεῖ πῆρε τό καλάθι καί τοῦ τό πῆγε.
-Γέροντα ,μοῦ ἔφεραν αὐτά τά σταφύλια. Κάνε ἀγάπη καί κράτησέ τα. Ξέρω πώς σοῦ ἀρέσουν πολύ ,εἶπε ὁ Ἀββᾶς Πέτρος προσφέροντας τό δῶρο του στόν Ἀββᾶ ἰσίδωρο.
-Ὁ θεός νά σ'εὐλογεῖ, ἀποκρίθηκε ἐκεῖνος καί τά κράυησε.
Μά οὔτε καί ὁ τρίτος Ἀββᾶς κράτησε τά λαχταριστά σταφύλια.
-Δέν εἶναι σωστό νά τά κρατήσω,εἶπε ὁ Ἀββᾶς Iἰσίδωρος καί τά πῆγε στόν ἑπόμενο. Καί κεῖνος σέ ἄλλον. Μέχρι τό τέλος τῆς ἡμέρας τό καλάθι μέ τα σταφύλια εἶχε περάσει ἀπ'ὅλα τά φτωχικά καλυβάκια καί κανείς δέν τό εἶχε κρατήσει, γιατί σκεφτόταν πώς κάποιος ἄλλος τό εἶχε περισσότερο ἀνάγκη.
Ὅταν ἔφτασαν τά σταφύλια καί στήν τελευταία καλυβούλα, ὁ μοναχός πού ἔμενε ἐκεῖ σκέφτηκε.
-Αὐτά τά σταφύλια εἶναι ἁμαρτία νά τά κρατήσω ἐγώ.Ἀρέσουν πολύ στον Ἀββᾶ Μακάριο.
Καί πῆρε τόν γιά τό καλύβι του.
-Ἀββᾶ,συμάθα με, μά ξέρω πώς αὐτά τά σταφύλια σοῦ ἀρέσουν, κάνε ἀγάπη νά τά κρατήσεις.
Τότε ὁ Ἀββᾶς Μακάριος βλέποντας τό καλάθι ἀπείραχτο μέ ὅλα τά σταφύλια, ἔτσι ὅπως τό εἶχε πάρει ἀπό τήν ἀρχή τῆς ἡμέρας, δόξασε τόν Θεό, ἀφοῦ ἡ Σκήτη εἶχε τέτοιους μοναχούς, πού διακρίνονταν γιά τήν ἀγάπη καί τήν εὐσπλαγχνία τους.
Ἐκείνη τή στιγμή κάποιοι μοναχοί ἀπό πολύ μακριά ἦρθαν νά πέρουν τήν εὐχή τοῦ Γέροντα. Καί κεῖνος μέ χαρούμενο πρόσωπο τούς εἶπε:
-Φᾶτε ,παιδιά μου, ἀπό τά σταφύλια τῆς ἀγάπης.
Εἶναι τά πιό γλυκά σταφύλια τοῦ κόσμου.
Καί τούς διηγήθηκε ὅλη τήν ἱστορία.

Από το βιβλίο ''παιδικό γεροντικό'',εκδόσεις ''ΧΡΥΣΟΠΗΓΗ'',σελ. 31
http://agios-dimitrios.blogspot.gr/

Ο Χριστιανός δεν ζει για τον εαυτό του...


Όσιος Πορφύριος
Ο χριστιανός, που ζεί για τον εαυτό του δεν είναι χριστιανός, διότι δεν ζεί εκκλησιαστικά. 
Ο αληθινά χριστιανός ζεί για τον Θεό και για τον συνάνθρωπο, μιμούμενος τους χριστιανούς της πρώτης Εκκλησίας.
Τότε είναι, που ζούμε κατά το πρότυπο των πρώτων χριστιανών [1], όταν ζούμε «κοινοβιακά» (κοινό θέλημα, κοινή ουσία, κοινή περιουσία, «άπαντα κοινά»).
Η γνήσια εκκλησιαστική ζωή των Πράξεων, πρέπει να αποτελέσει το πρότυπο και των σημερινών εκκλησιαστικών κοινοτήτων-ενοριών.
Τότε, στα πρώτα 200 χρόνια του Χριστιανισμού, η εκκλησιαστική κοινότητα λειτουργούσε ως ένα μεγάλο Κοινόβιο. Αυτή η αρχέγονη τέλεια εκκλησιαστική χριστιανική ζωή (η εν Χριστώ ενότης και κοινότης) διασώθηκε μέχρι σήμερα στα ορθόδοξα Μοναστήρια-Κοινόβια.

Ο τρόπος ζωής των μοναστικών ενοριών, (δηλαδή των Κοινοβιακών Μοναστηριών) θα πρέπει να γίνει το πρότυπο για τις σημερινές κοσμικές ενορίες (τις εκκλησιαστικές κοινότητες που λειτουργούν μέσα στον κόσμο).
[1] Οι πρώτοι Χριστιανοί είχαν σαν πρότυπο την ζωή των Αποστόλων και του Κυρίου. Η αποστολική ομάδα με Γέροντα τον Κύριο, συνιστά το πρώτο πρότυπο Κοινοβιακό μοναστήρι.
«Η θεραπεία της ψυχής κατά τον Γέροντα Πορφύριο»
http://agios-dimitrios.blogspot.gr/

Είναι κάτι το άφθαστο


Σκοπός του ενάρετου βίου είναι η εξομοίωση προς το Θεό. Όμως αυτό που είναι χωρίς πάθη και καθαρό, ξεφεύγει εξολοκλήρου την απομίμηση από τους ανθρώπους. Γιατί είναι εντελώς αδύνατο να εξομοιωθεί η εμπαθής ζωή προς τη φύση που δεν επιδέχεται πάθη. 

Αν όμως μόνο ο Θεός είναι μακάριος, όπως λέει ο Απόστολος (Α’ Τιμ. 6,15), κι η συμμετοχή του ανθρώπου στη μακαριότητα γίνεται με την εξομοίωση προς τον Θεό, τότε η μίμηση είναι αδύνατη. 

Συνεπώς η μακαριότητα είναι κάτι το άφθαστο για τον άνθρωπο. Κι όμως, υπάρχουν ορισμένες ιδιότητες του Θεού που μπορούν, όσοι θέλουν, να τις μιμηθούν. Ποιές είναι αυτές; Νομίζω ότι ο Κύριος ονομάζει πτωχεία του πνεύματος τη θεληματική ταπεινοφροσύνη.

Άγιος Γρηγόριος Νύσσης
http://inpantanassis.blogspot.gr/

Αγιορείτικες ιστορίες για την ψαλτική


Το Άγιον Όρος είναι ένας ευλογημένος τόπος άσκησης και προσευχής. Ορθά αποκαλείται ως το Περιβόλι της Παναγίας γιατί είναι έντονη η παρουσία της Μητέρας όλων μας, σ΄αυτή την αγιασμένη γωνιά της πατρίδας μας. 

Πολλές ιστορίες διδακτικές γεμάτες σοφία όταν τις διαβάζουμε μας οδηγούν σ΄ένα διαφορετικό τρόπο προσέγγισης των πραγμάτων. Ιστορίες πραγματικές που αποπνέουν το άρωμα της ορθόδοξης ευσέβειας και πνευματικότητας και οικοδομούν όλους όσοι έχουν αγαθή προδιάθεση και θέλουν να ωφεληθούν.

Στην σκήτη της Αγίας Άννας υπήρχε ένας μοναχός με το όνομα Προκόπιος από την Καλύβα των Εισοδίων της Θεοτόκου. Επειδή ήταν παράφωνος οι Πατέρες απέφευγαν να του μάθουν μουσικά. Είχε όμως σφοδρή και έντονη επιθυμία να μάθει να ψάλλει σωστά για να δοξολογεί κι αυτός τον Θεό όπως και οι άλλοι αδελφοί.

Είχε λάβει χάρισμα από τον Θεό να λέει ακατάπαυστα την ευχή: «Κύριε Ιησού Χριστέ Υιέ του Θεού ελέησον με τον αμαρτωλό» και να κρατά πάντα στο χέρι του το κομβοσχοίνι το οποίο δεν αποχωριζόταν ποτέ. 

Μία μέρα ήταν πολύ λυπημένος επειδή δεν μπορούσε να βρει κανέναν να ασχοληθεί μαζί του για να τον μάθει να ψάλλει με μουσικά κείμενα. Από την μεγάλη του λύπη σταμάτησε να λέει την ευχή. Ξαφνικά παρουσιάζεται μπροστά του ένας σεβάσμιος αλλά άγνωστος σ΄αυτόν γέροντας ο οποίος τον ρώτησε γιατί είναι τόσο στενοχωρημένος και λυπημένος.

Ο Προκόπιος του είπε τότε αυθόρμητα: Γέροντα έχω μεγάλη δίψα να μάθω μουσικά για να υμνώ τον Θεό αλλά δεν βρίσκεται κάποιος να μου μάθει γιατί λένε ότι είμαι φάλτσος.

Ο ασπρογένης Γέροντας τότε του είπε: Γι΄αυτό κάθεσαι και στενοχωριέσαι καημένε; Εγώ θα σου μάθω μουσικά και θα σε κάνω να γίνεις ο καλύτερος ψάλτης του Αγίου όρους, θα κελαηδάς σαν το καλύτερο αηδόνι. 

Απλά θέλω και εσύ να μου κάνεις μία χάρη. Να σε πληρώνω; του είπε ο Προκόπιος. Ότι θέλεις θα σου δώσω!

Η πληρωμή η δική μου του λέει ο ασπρογένης γέροντας είναι να αφήσεις το κομβοσχοίνι και να πάψεις να λες την ευχή γιατί πρέπει να είσαι προσηλωμένος στα μαθήματα της μουσικής που θα σου κάνω! 

Όταν τα άκουσε αυτά ο μοναχός Προκόπιος ταράχτηκε και κατάλαβε ότι δεν ήταν ο μοναχός αλλά ο μισόκαλος διάβολος που ήθελε με αυτόν τον τρόπο να τον ρίξει σε παγίδα για να σταματήσει να προσεύχεται, με αφορμή δήθεν την προσήλωση του στους μουσικούς χαρακτήρες.

Φύγε! του είπε με δυνατή φωνή παμπόνηρε, κάνοντας τον Σταυρό του. Δεν χρειάζομαι ούτε τις καλοσύνες σου ούτε τα μουσικά σου. Κι έτσι ο μετασχηματιζόμενος διάβολος έφυγε.

Από αυτή την ιστορία διδασκόμαστε πάρα πολλά. Μαθαίνουμε ότι ο διάβολος φοβάται το κομβοσχοίνι και την δύναμη της προσευχής. Ενώ τους ψάλτες δεν τους φοβάται τόσο και δεν τους υπολογίζει γιατί εύκολα με την επίδειξη και το ψάλσιμο τους αφαιρούνται από την προσευχή και δεν κατανοούν αυτά που ψάλλουν. Έτσι εύκολα πέφτουν στην υπερηφάνεια και στον εγωισμό. 

Γι΄αυτό καλό είναι οι ψάλτες μας που είναι οι άμεσοι συνεργάτες των Ιερέων και προσφέρουν πάρα πολλά στο ιερό αναλόγιο, να προσέχουν να συνδυάζουν την ψαλτική τέχνη με το βάθος των νοημάτων. 

Να προσεύχονται καρδιακά και συνειδητά και να έχουν πάντοτε στραμμένο το νου τους στην κατανόηση των ψαλλομένων χωρίς να παρασύρονται από το μουσικό κείμενο. 

Έτσι θα ζουν αυτά που ψάλλουν και θα υμνούν και θα δοξολογούν τον Θεό όπως λέει και ένας ύμνος που ακούμε την Μεγάλη Τρίτη το βράδυ: «ψυχαίς καθαραίς και αρρυπώτοις χείλεσι…».

Αρχιμ. Νεκτάριος Πόκιας
http://inpantanassis.blogspot.gr/

Το Συναξάρι της ημέρας


Άγιοι Αλέξανδρος, Ιωάννης και Παύλος ο νέος, Πατριάρχες Κωνσταντινούπολης
Όσιος Φαντίνος θαυματουργός
Άγιοι Έξι Μάρτυρες που μαρτύρησαν στη Μελιτινή
Όσιος Σαρματάς
Οσία Βρυαίνη
Άγιοι Δεκαέξι Μάρτυρες οι Θηβαίοι
Άγιος Ευλάλιος ο Ιεράρχης
Άγιοι Φήλιξ ο επίσκοπος, Ιανουάριος ο πρεσβύτερος, Φορτουνάτος και Σεπτεμίνος
Όσιος Φύλαξ
Όσιος Αλέξανδρος ηγεμόνας της Ρωσίας
Άγιος Φιλωνίδης ο Ιερομάρτυρας
Ανακομιδή Ιερών Λειψάνων του Αγίου Αλεξάνδρου «Νιέφσκι»
Άγιος Αλέξανδρος του Σβερ