Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2026

«Εἶμαι ἐρωτευμένος μέ τήν Παρακλητική. Ἔχει τόσα νοήματα!»




Κάποτε ἕνας ἀσκητὴς τὸν ῥώτησε:
–Ἐσύ, γερο-Παΐσιε, πόσες ὧρες κάνεις προσευχή;
–Πόσο κρασὶ πίνει ὁ μέθυσος, ὅταν πηγαίνει στὴν ταβέρνα;,ῥώτησε ὁ Άγιος Παΐσιος.
-Μέχρι νὰ μεθύσει.
-Ἔ, κάπως ἔτσι.
Ὡς μελέτη εἶχε τὸ βιβλίο τῆς Παρακλητικῆς, τὸ ὁποῖο διάβαζε καὶ ξαναδιάβαζε. Ἔλεγε: «Εἶμαι ἐρωτευμένος μὲ τὴν Παρακλητική. Ἔχει τόσα νοήματα!»
 Πολλὲς φορὲς ἔσφιγγε τὸ βιβλίο στὴν ἀγκαλιά του λέγοντας: «Ἁγία μου Παρακλητική!» 
 Διαβάζοντας τὰ τροπάρια ποὺ ἀναφέρονται στὴν Σταύρωση καὶ στὴν Ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ, καθὼς καὶ στοὺς Ἁγίους Μάρτυρες, ζοῦσε τὴν σταυροαναστάσιμη χαρὰ τῶν Ἁγίων Μαρτύρων. Φλεγόταν καὶ αὐτὸς ἀπὸ τὸ θεῖο πῦρ ποὺ εἶχε ὁδηγήσει τοὺς Μάρτυρες στὸ μαρτύριο, ἔνιωθε καὶ αὐτὸς τὴν θεία ἀγαλλίαση ποὺ μετατρέπει τὸ μαρτύριο σὲ πανηγύρι.
  Μερικὰ τροπάρια ποὺ τὸν συγκινοῦσαν ἰδιαίτερα καὶ τὸν «ξεσήκωναν» τὰ μάθαινε ἀπ’ ἔξω καὶ τὰ «ἔψαλλε ἀγγελικά, ἐρωτευμένος θεϊκά». Ἕνα ἀπὸ αὐτὰ ἦταν καὶ τὸ τροπάριο: «Ζέσει τῆς Χριστοῦ πυρούμενοι ἀγάπης, ἄφλεκτοι πυρὸς διέμειναν ἐν μέσῳ, οἱ Ἀθληταὶ πυρπολήσαντες τὰς ἀκάνθας τῆς δυσσεβείας θείᾳ χάριτι»*. Ὅταν τὸ ἔψαλλε, τόνιζε μὲ ὅλη τὴν δύναμη τῆς καρδιᾶς του τὸ «πῦρ» στὶς λέξεις «πυρούμενοι» καὶ «πυρπολήσαντες».

Ἔλεγε: «Ὅταν φουντώσει ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ, τὸ κάψιμο τῆς φωτιὰς τοῦ μαρτυρίου «καίγεται» ἀπὸ τὸ κάψιμο τῆς ἀγάπης… Ἡ φωτιὰ ἀνακουφίζει καλύτερα ἀπὸ λουτρό. Πόνος δὲν ὑπάρχει. Διότι πλημμυρίζει ἡ χαρά».
Καὶ σὲ ἐπιστολή του τὸν Ἀπρίλιο τοῦ 1965 ἔγραψε: «Καὶ ὅταν ὑπομένει κανεὶς διὰ τὴν ἀγάπη τοῦ Χριστοῦ ἀκόμη καὶ μαρτύριο, τοῦ πλημμυρίζει ἡ καρδιὰ ἀπὸ θεία ἡδονή, καὶ ὅταν συναισθάνεται τὸ πάθος τοῦ Κυρίου, ὁμοίως. Ὁ Καλός μας Ἰησοῦς ἐπῆρε μαζὶ μὲ ὅλην τὴν ἁμαρτίαν τοῦ κόσμου, ὡς φαίνεται, καὶ τὶς πίκρες, καὶ μᾶς ἄφησες τὴν χαρὰν καὶ ἀγαλλίασιν, τὴν ὁποίαν αἰσθάνεται αὐτὸς ποὺ ἔχει ἐκδυθῆ τὸν παλαιὸν ἄνθρωπον καὶ ζῆ πλέον ὁ Χριστὸς μέσα του καὶ αἰσθάνεται μέρος τῆς χαρᾶς τοῦ Παραδείσου ἐπὶ τῆς γῆς, καθὼς λέγει ὁ Κύριος: «Ἡ Βασιλεία τῶν Οὐρανῶν ἐντὸς ὑμῶν ἐστιν».
Ὁ Πατὴρ Παΐσιος μεθοῦσε ἀπὸ τὰ θεῖα νοήματα τῶν τροπαρίων, καιγόταν ἀπὸ τὸν θεῖο ἔρωτα ἀκόμη καὶ τὴν ὥρα ποὺ ἔκανε τὸ ἐργόχειρό του, τὸ ὁποῖο ἦταν ξυλόγλυπτοι Σταυροί. Ἀποκάλυψε σὲ κάποιον: «Ὅσο σκαλίζω καὶ σχηματίζω τὸ σῶμα τοῦ Χριστοῦ ἐπάνω στὸ ξύλο, τόσο ἀνάβει μέσα μου ἡ ἀγάπη γιὰ τὸν Χριστό».

* ''Παρακλητική'', Δευτέρα πλ. Δ’, μακαρισμοί
Πηγή Από το βιβλίο: Ὁ Ἅγιος Παΐσιος ὁ Ἁγιορείτης, Ιερόν Ησυχαστήριον «Ευαγγελιστής Ιωάννης ο Θεολόγος», Βασιλικά Θεσσαλονίκης 2015, σ.σ.259
https://proskynitis.blogspot.com/

Να δοξάζεις τον Θεό και να Τον ευχαριστείς πριν πέσει το σκοτάδι στη ζωή σου




Βλέπεις τον εαυτό σου ευτυχισμένο και ακόμα βεβαιώνεις πως την ευτυχία σου την έφτιαξες μόνος σου, χωρίς τον Θεό και τους ανθρώπους.
Γι’ αυτό απωθείς την άποψη που πρεσβεύουμε, ότι δηλαδή κάθε άνθρωπος χρωστά προσευχή στον Θεό και ελεημοσύνη στον πλησίον του.
«Ούτε προσευχές στον Θεό ούτε ελεημοσύνη στον πλησίον», λες και μ’ αυτό τείνεις να θεωρείς τον εαυτό σου ευτυχισμένο.
Για μένα πράγματι είναι αδύνατον να σκεφθώ την ευτυχία έξω από τον Θεό και τους ανθρώπους. Νομίζω ότι ούτε καν άγγιξες την ευτυχία αλλά συγχέεις τα φαινόμενα και αποκαλείς ευτυχία την ανέμελη επιβίωση. Μάζεψες πολλά από εκείνα που μπορεί να δώσει η γη, χόρτασες και ήπιες και νομίζεις ότι δεν σου χρειάζεται κανείς από τον περίγυρο.
Γνώριζε όμως πάνω απ’ όλα, ότι η γη δεν δίνει τίποτα σε κανέναν χωρίς την εντολή του Θεού. Και όσα σου έδωσε στα έδωσε κατ’ εντολή του Θεού. Μια βαθύτερη αντίληψη μας διδάσκει ότι εμείς δεν έχουμε στην πραγματικότητα τίποτα δικό μας, που να διαρκεί σ’ αυτόν τον κόσμο. 
Όλα είναι έωλα και δανεισμένα- γρήγορα φεύγουν και έρχονται σαν στρόβιλος. Η υγεία, η δύναμη, η ομορφιά, η ιδιοκτησία, η τιμή, η εξουσία, η μεγάλη γνώση, το καλλιτεχνικό ταλέντο, όλα τα χαρίσματα είναι δώρα. Και η δοκιμασία με την οποία ο Δημιουργός εξετάζει τους ανθρώπους έχει σχέση με την πίστη, το έλεος, τον σεβασμό και κάθε καλό χαρακτηριστικό.
Η δοκιμασία έγκειται στο να καταδείξει δύο πράγματα:
Πρώτον, αν ο άνθρωπος γνωρίζει από που του δόθηκε το όποιο χάρισμα, και δεύτερον, αν αποδίδει δόξα και ευχαριστία στον Δωροδότη του. Άκου αυτή τη φοβερή συμβουλή του μεγάλου προφήτη Ιερεμία που φωνάζει:
«δότε τώ Κυρίω Θεώ υμών δόξαν πρό του συσκοτάσαι» ( Ιερ. 13, 16 ).
Άρχισε και συ γρήγορα να δοξάζεις τον Θεό και να Τον ευχαριστείς πριν πέσει το σκοτάδι στη ζωή σου. Γιατί όταν έρθει το σκοτάδι, τα βάσανα, η ταλαιπωρία και η αρρώστια, η πτώση και η τρέλα, τι θα κάνεις τότε; Ποιόν θα παρακαλέσεις; Και ποιος από τους ανθρώπους θα σε ελεήσει αφού εσύ ήσουν χωρίς ίχνος ελεημοσύνης;
Για να μην πέσει στη ζωή σου φοβερό και βαρύ σκοτάδι άσκησε και θυμήσου αυτές τις άγιες λέξεις της Βίβλου:
«Ου λιμοκτονήσει Κύριος ψυχήν δικαίαν, ζωήν δε ασεβών ανατρέψει».

ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΕΛΙΜΙΡΟΒΙΤΣ
https://inpantanassis.blogspot.com/

Ο Θεός και το «τυπικό»




Διαβάζοντας την Αγία Γραφή, ιδιαίτερα την Παλαιά Διαθήκη, βλέπουμε πως ο Θεός επέμενε στην τήρηση των «τύπων». Απαιτούσε λ.χ. να τηρηθούν κατά τη λατρεία οι πιο ασήμαντες λεπτομέρειες.
Όποιος τις καταφρονούσε, τον περίμενε ο θάνατος. Επέμενε λ.χ. να ακούγεται ο ήχος των κωδωνίσκων, των αρχιερατικών αμφίων, όταν ο αρχιερέας έμπαινε στα Άγια των Αγίων, αλλά και όταν έβγαινε. (Τυπολατρεία!). Διαφορετικά τον αρχιερέα τον περίμενε ο θάνατος! (Έξοδ.28:31).
Όταν τα παιδιά του Ααρών, Ναβάδ και Αβιούδ πρόσφεραν στον Κύριο, «πυρ αλλότριον, ο ου προσέταξε Κύριος αυτοίς» (Λευ. 10:1), καταφρόνησαν δηλαδή το παραδεδομένο «τυπικό», και έκαναν αυτό που οι ίδιοι θεωρούσαν πιο καλό, ο Κύριος τους τιμώρησε με θάνατο. «Και εξήλθε πυρ παρά Κυρίω και κατέφαγεν αυτούς και απέθανον έναντι Κυρίου» (Λευ. 10:1-2).
Το ίδιο έκανε (τιμώρησε με θάνατο) τον Οζά, όταν τόλμησε να πιάσει την Κιβωτό, και μάλιστα τη στιγμή που θα έπεφτε κάτω στο έδαφος! (Β Βασιλ. 6:1-8).
Το ακόμα πιο «σκανδαλιστικό» είναι πως αυτός ο Παντοκράτωρ Κύριος, έφθασε στο σημείο να ασχολείται ακόμα και με τις τρίχες (!) των ιερέων Του! «Και τας κεφαλάς αυτών ου ξυρίσονται και τας κόμας αυτών ου ψιλώσουσιν» (Ιεζ. 44:20. Λευ. 19:27, & 21: 5-10). (Αυτό και αν ήταν τυπολατρεία!).
Θα ειπείτε, αυτά ίσχυαν στην Παλαιά Διαθήκη. Όμως, και οι δέκα εντολές στην Π. Διαθήκη ανήκουν.
Ισχύουν η δεν ισχύουν; Δηλαδή; Έχουμε τώρα το ελεύθερο να αυτοσχεδιάζουμε και να αυθαιρετούμε μέσα στην Εκκλησία;
Τυπολάτρες ήταν παλαιότερα και οι ιερείς μας. Δεν τολμούσαν να αλλάξουν ούτε ένα «γιώτα» από το «τυπικό».
Το σκεπτικό τους: «Εμείς δεν είμαστε ανώτεροι από αυτούς που μας τα παρέδωσαν» (ταπείνωση!), γι'αυτό και η απάντησή τους ήταν κοινή: «Έτσι τα βρήκαμε! Έτσι θα τα αφήσουμε», κατά το λόγο της Γραφής: «μην αλλάζεις τα «όρια» που έθεσαν οι πατέρες» (Παρ.22: 28).
Και όπως ο Θεός απαιτούσε να τηρείται στο απόλυτο το «τυπικό» της λατρείας που ο ίδιος παρέδωσε στον Μωυςή, εξίσου απαιτεί να τηρείται στο ακέραιο και το «τυπικό» που παρεδόθη από τους Αγίους Πατέρες στην Εκκλησία Του.
Με άλλα λόγια, ο Θεός δεν θέλει τους λειτουργούς Του να κάνουν ο,τι θέλουν μέσα στην Εκκλησία, αλλά θέλει να δείχνουν πνεύμα υποταγής προς τους προγενεστέρους, που παρέδωσαν αυτό το «τυπικό». Και από αυτό το σημείο (από την ταπείνωση!) ξεκινά και τελειώνει η αληθινή ευλάβεια και διακονία.
(Ας μην ξεχνάμε ότι η Θεοτόκος τηρούσε στο ακέραιο όχι μόνο το «τυπικό» της ιουδαϊκής θρησκείας, αλλά και τα έθιμα της περιοχής της!).
Όμως, σήμερα, εποχή αποστασίας, αλαζονίας, σπάνια ακούμε να λένε, «έτσι τα βρήκαμε, έτσι θα τα αφήσουμε».
Γι' αυτό και γίνονται και μάλιστα με φοβερή άνεση (!) ένα σωρό καινοτομίες! (Έτσι, κάνοντας, από αλαζονία, καινοτομίες στη λατρεία, ξεκίνησε ο Άρειος την πορεία προς την αίρεση!).
Παραδείγματα: Μέχρι τώρα ξέραμε πως «Παρακλήσεις» γίνονται μόνο στην Παναγία, σαν την κατ' εξοχή «μεσίτρια». Τώρα γίνονται «Παρακλήσεις» και στους Αγίους.
Μάλιστα δε, περισσότερες «Παρακλήσεις» γίνονται στους Αγίους, παρά στην Παναγία! Ακόμα και σε Ναούς που είναι αφιερωμένους στην Παναγία...! (Στην «άκρη» η Παναγία!).
Μπορεί να ακούσεις να γίνεται «Παράκληση» και σε Άγιο, ακόμα και Σάββατο εσπέρας, κάτι που δεν επιτρέπεται να γίνεται ούτε στη Θεοτόκο! (Θυμητείτε τις «Παρακλήσεις» του δεκαπενταύγουστου).
Όχι βέβαια πως δεν πρέπει να τιμώνται οι Άγιοι, που τα έδωσαν όλα για το Χριστό, αλλά στην Εκκλησία υπάρχει μια τάξη στην τιμή. Πρώτα ο Χριστός, μετά η Παναγία, κ.λ.π.
Οι Άγιοι έχουν την «τιμητική» τους τη μέρα που γιορτάζουν. Τότε και μόνο τότε· (και μόνο τότε «προσφέρουν» προς προσκύνηση τα λείψανά τους).
Μέχρι τώρα ξέραμε πως το «Ευχέλαιο» γινόταν στην εκκλησία μια φορά το χρόνο, κάθε Μ. Τετάρτη (και υπήρχε λόγος ειδικός).
Σήμερα ο κάθε ιερέας έχει το ελεύθερο να κάνει «Ευχέλαιο» στην εκκλησία του όποτε θελήσει. Μέχρι τώρα ξέραμε πως τα Εγκώμια και ο Επιτάφιος ήταν αποκλειστικότητα του Χριστού (το αξίζει...!).
Τώρα λέγονται Εγκώμια ακόμα και στους Αγίους! Μέχρι τώρα ξέραμε πως το μυστήριο του γάμου, γινόταν εκτός της Λειτουργίας.
Τώρα γίνεται γάμος και μέσα στη Λειτουργία. Επειδή, λένε, έτσι έκαναν παλαιά. Ναι, παλαιά γινόταν γάμος στη Λειτουργία, αλλά όχι όπως τον κάνουν σήμερα.
Ήταν μια «ευχή» προ της Θείας Κοινωνίας. Όμως, παλαιά έκαναν και δημοσία εξομολόγηση!
Αυτό γιατί δεν το επαναφέρουν;
Ξέραμε πως η Λειτουργία γίνεται σε εγκαινιασμένο Άγιο Θυσιαστήριο.
Τώρα γίνονται Λειτουργίες και σε «τραπεζάκια», σαν αυτά που πίνουν τον καφέ, καταφρονώντας έτσι εν ψυχρώ το Άγιο Θυσιαστήριο, που εγκαινιάσθηκε ακριβώς γι'αυτόν το λόγο...!
Το χειρότερο; Γίνονται Λειτουργίες έξω από το Ναό, στο προαύλιο..!
Και ας λέει ο Θεός, «θα είμαι στο Ναό για να ακούω την προσευχή, που θα απευθύνει ο δούλος Μου. Μάλιστα! Θα είμαι νύκτα - μέρα στο Ναό!» (Γ Βασιλ. 8:29. 9:3).
Και δεν επιτρέπεται να γίνει καμιά αλλαγή στο «τυπικό» της Εκκλησίας;
Ο π. Αλέξανδρος Σμέμαν έλεγε, ο,τι ισχύει από παλιά στην Εκκλησία δεν σημαίνει ότι είναι και σωστό.
Ούτε επίσης είναι εκ των προτέρων λάθος, όταν εισαχθεί στην Εκκλησία κάτι το καινούργιο. Όμως, το θέμα είναι ποιός θα τολμήσει να κάνει αυτές τις αλλαγές;
Οι επίσκοποι; Μα αυτοί έχουν δώσει όρκο ότι θα τηρούν τους Κανόνες και τις Παραδόσεις της Εκκλησίας. Είναι φύλακες, όχι καταφρονητές!
«Αυτός ο επίσκοπος τίποτε δεν έλεγε δικό του· δεν είχε μυαλό που να κάνει νεωτερισμούς· ήταν φύλακας «πατρώων θεσμών» και εχθρός του νεωτερισμού», έλεγε, εγκωμίαζε ο Μ. Βασίλειος τον επίσκοπο Νεοκαισαρείας που απέθανε επί των ημερών του (Επιστολή 28).
Έστω, λοιπόν, ότι οι επίσκοποι έχουν το ελεύθερο να αλλάξουν κάτι στην Εκκλησία. Έχουμε λοιπόν ογδόντα επισκόπους.
Μία αλλαγή να κάνει ο καθένας, έχουμε αμέσως ογδόντα αλλαγές!
Και μία ακόμα αλλαγή να κάνουν οι διαδοχοί τους, φθάνουμε ήδη στις 160!
Οπότε έχουμε ένα νέο «τυπικό» που δεν έχει σχέση με αυτό που μας παρέδωσαν οι Άγιοι Πατέρες.
Αν ο επίσκοπος χρειασθεί να κάνει κάτι το νέο στην επισκοπή του, να αλλάξει λ.χ. κάτι από το «τυπικό», θα πρέπει, σύμφωνα με τους Ιερούς Κανόνες, να το κάνει με την άδεια των Επισκόπων της Συνόδου.
«Μηδέ εκείνος άνευ της πάντων γνώμης ποιείτω τι» (Κανόνας ΛΔ Ἁγίων Αποστόλων).
Όπως δηλαδή ο Ιερέας δεν μπορεί να κάνει κάτι (το νέο, το καινούργιο) στην ενορία του, χωρίς την έγκριση του επισκόπου του, «οι πρεσβύτεροι και οι διάκονοι άνευ γνώμης του επισκόπου μηδέν επιτελείτωσαν» (Κανόνας ΛΘ Ἁγίων Αποστόλων), έτσι ακριβώς και οι επίσκοποι δεν μπορούν να κάνουν καινοτομίες στην επισκοπή τους άνευ εγκρίσεως της Συνόδου.
Με άλλα λόγια, κανένας ορθόδοξος κληρικός δεν έχει το ελεύθερο να κάνει ο,τι θέλει μέσα στην Εκκλησία, αλλά είμαστε άπαντες κάτω από Ιερούς Θεσμούς και Κανόνες.
Το «δικαίωμα» αυτό το έχουν μόνο οι προτεστάντες, γιατί δεν έχουν ούτε κανόνες, ούτε θεσμούς, ούτε παραδόσεις, παρά μόνο «ευλαβείς συναισθηματισμούς».

Του Αρχιμ. Βασιλείου Μπακογιάννη
https://inpantanassis.blogspot.com/

Καρδιά ίσον ζωή




Στην εκπαίδευση είναι πάρα πολύ επικίνδυνο να δίνουμε προσοχή μόνο στην ανάπτυξη της διάνοιας και στη γνώση και να αγνοούμε την καρδιά. 
Πάνω απ’ όλα πρέπει να προσέξουμε την καρδιά, γιατί καρδιά ίσον ζωή, αλλά ζωή που την έχει φθείρει η αμαρτία. Η κοινωνία είναι διεφθαρμένη ακριβώς επειδή δεν έχει χριστιανική παιδεία.

Άγιος Ιωάννης της Κροστάνδης
https://inpantanassis.blogspot.com/

Έπεσε επάνω μου πλούσια η χάρη Σου Κύριε και χόρτασε την πείνα μου και δρόσισε τη δίψα μου...




"Ο όσιος Εφραίμ ο Σύρος γράφει από τη σχετική πνευματική του πείρα:
"Έπεσε επάνω μου πλούσια η χάρη σου Κύριε και χόρτασε την πείνα μου και δρόσισε τη δίψα μου και φώτισε τη σκοτεινή μου διάνοια και περιμάζεψε τους λογισμούς μου από την περιπλάνηση και πλημμύρισε την καρδιά μου. 
Και τώρα προσκυνώ και παρακαλώ την άφατη φιλανθρωπία σου, ομολογώντας την αδυναμία μου.
Πάρε από μένα τα κύματα της χάριτός σου και φύλαξέ μου την για τη φοβερή εκείνη ημέρα (της δευτέρας παρουσία σου). 
Μην οργισθείς μαζί μου Πανάγαθε.
Απευθύνομαι σ΄εσένα με την προσευχή, αποδιώχνοντας κάθε δισταγμό, γιατί δεν αντέχω τόση χάρη. 
Υπέρμετρα αυξήθηκε μέσα μου. 
Η αδύναμη γλώσσα μου δεν βρίσκει λέξεις για να την εκφράσει. 
Ο αμήχανος νους μου δεν υποφέρει την ισχυρή βούλησή της. 
Εσύ που είσαι η εικόνα και η ακτινοβολία του ευλογημένου πατέρα, συγκράτησε τη χάρη σου γιατί κατακαίει τα μέλη και την καρδία μου.
Πάρε μου την εδώ για να μου την δώσεις εκεί. 
Σώσε με Δέσποτα και κάνε με άξιο της βασιλείας σου. 
Μη θυμηθείς τις ανομίες μου.
Μην οργιστείς για την παρρησία της προσευχής μου.
Εκπλήρωσε το αίτημά μου και κατοίκησε μέσα μου μαζί με τον ευλογημένο πατέρα Σου κατά την ημέρα της παρουσίας σου. 
Εσύ Χριστέ, που είσαι ο μοναδικός χορηγός της ζωής χάρισέ μου την εκπλήρωση της δεήσεώς μου. 
Σκέπασε τις αμαρτίες μου από τους γνωστούς μου.
Δέξου τα δάκρυά μου.
Δες τον θρήνο μου.
Τα λόγια τούτα ανήκουν σε άνθρωπο με πνεύμα όλο χάρη Θεού....".

Άγιος Ιγνάτιος Μπριαντσανίνωφ
ΑΣΚΗΤΙΚΕΣ ΕΜΠΕΙΡΙΕΣ
https://inpantanassis.blogspot.com/

ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΜΑΡΤΥΡΕΣ ΚΑΡΠΟΣ ΚΑΙ ΠΑΠΥΛΟΣ



«Αυτοί οι άγιοι μάρτυρες του Χριστού ήταν ιατροί στο επάγγελμα και έζησαν επί βασιλέως Δεκίου και Ουαλεριανού ανθυπάτου Ασίας. Από αυτούς, ο μεν άγιος Κάρπος ήταν επίσκοπος Θυατείρων, ο δε Πάπυλος διάκονος, που είχε χειροτονηθεί από τον άγιο Κάρπο. Συνελήφθησαν λοιπόν από τον άρχοντα λόγω της πίστεώς τους στον Χριστό, κι αφού ρωτήθηκαν, ομολόγησαν ενώπιον όλων το όνομα του Δεσπότου Χριστού. Επειδή αρνήθηκαν να θυσιάσουν στα είδωλα, καθώς τους εξανάγκαζαν για κάτι τέτοιο, τους έδεσαν σφικτά σε άλογα, οπότε περπατούσαν μπροστά από το άρμα, συρόμενοι έτσι προς τις Σάρδεις. Εκεί τους κρέμασαν πάνω σε ξύλο και τους χάραξαν με σιδερένια νύχια. Τότε και ο άγιος Αγαθόδωρος, που ήταν δούλος των αγίων και τους ακολουθούσε, ενισχύθηκε από άγγελο του Θεού και ομολόγησε κι αυτός τον Χριστό, με αποτέλεσμα να κρεμαστεί και να κτυπηθεί με ράβδους πολύ σκληρά. Κι έτσι με τα κτυπήματα αυτά, παρέδωσε το πνεύμα στον Κύριο. Ο δε άγιος Κάρπος, κρεμασμένος καθώς ήταν, χαμογέλασε. Ρωτήθηκε τότε από τον άρχοντα: - Για ποιο λόγο γέλασες, Κάρπε; - Είδα τη δόξα του Κυρίου μου και χάρηκα, απάντησε. Τον δε Πάπυλο τον έδεσαν σε τέσσερις πασσάλους και τον σήκωσαν ψηλά, κι άρχισαν να του ρίχνουν πέτρες. Από όλα όμως διαφυλάχτηκε αβλαβής. Μετά από αυτά οδηγήθηκαν οι άγιοι μαζί και τους έσυραν ξαπλωμένους πάνω σε αγκάθια, ενώ παράλληλα τους κτυπούσαν από πάνω, για να τους ρίξουν τέλος ως τροφή σε θηρία. Ένα λιοντάρι τότε, μιλώντας με ανθρώπινη φωνή και ωρυόμενο, εμπόδιζε τους διώκτες από μία τέτοια ωμότητα. Αυτοί όμως, αφού έκλεισαν τα αυτιά τους και καθήλωσαν τους μάρτυρες σε σιδερένιες κρηπίδες, τους έριξαν σε πυρωμένο καμίνι. Εκεί, και η αδελφή του αγίου Παπύλου Αγαθονίκη προσευχήθηκε και μπήκε μαζί με αυτούς. Η φωτιά όμως, επειδή έπεσε μεγάλη βροχή, σβήστηκε, και οι άγιοι έμειναν άφλεκτοι και αβλαβείς. Τότε οι διώκτες τούς έκοψαν τις κεφαλές με ξίφος».
Δεν παύει η Εκκλησία μας, εφόσον σχεδόν καθημερινώς εορτάζει άγιους μάρτυρες, να τονίζει δύο κυρίως πράγματα από το μαρτύριό τους: Πρώτον, ότι αυτό το μαρτύριο αποτελεί τον δρόμο που οδηγεί στο στεφάνωμα των αγίων. Ο Χριστός δηλαδή, ο Οποίος δίνει και τη χάρη του μαρτυρίου και ενισχύει τους μάρτυρες σε όλους τις φάσεις αυτών που υφίστανται, ο Ίδιος στέκει και στο τέλος, περιμένοντας με στεφάνι στο χέρι να τους στεφανώσει ως νικητές. Βεβαίως, η εικόνα κατανοείται συμβολικά. Το στεφάνι είναι ο ίδιος ο Κύριος, η πλήρης ένωσή Του με τους δικούς Του, κάτι όμως που ως εικόνα ο υμνογράφος  το παίρνει κυρίως από τον απόστολο Παύλο, ο οποίος σημείωνε προς το τέλος πια της ζωής του, ότι μετά από όσα πέρασε και έκανε χάριν του ευαγγελίου του Χριστού «απόκειται αυτώ ο της δικαιοσύνης στέφανος, ον αποδώσει αυτώ Κύριος ο Θεός».  Ο υμνογράφος λοιπόν σήμερα πράγματι έτσι προβάλλει το μαρτύριο των αγίων: «Αφθαρσίας το στέφος εδέξασθε, μαρτυρικόν διανύσαντες δίαυλον, Κάρπε, Πάπυλε» - δεχτήκατε το στεφάνι της αφθαρσίας, Κάρπε και Πάπυλε, αφού διαβήκατε τον μαρτυρικό δρόμο. Υπενθυμίζει όμως παράλληλα ο καλός υμνογράφος ότι η μαρτυρική αυτή οδός, που στεφανώνεται από τον Κύριο, δεν κατανοείται μόνον ως οδός αίματος, αλλά και ως οδός ασκήσεως. «Επτερώσατε υμών τον νουν προς ουράνιον οδόν, δι’  ασκήσεως το πριν και νυν δι’  αίματος». Δηλαδή, δώσατε φτερά στον νου σας για την ουράνια οδό, πρώτα με την άσκησή σας και τώρα με το αίμα σας. Κι είναι αυτό που οι Πατέρες της Εκκλησίας μας επισημαίνουν: η άσκηση ως αγώνας τηρήσεως των εντολών του Χριστού, στην πραγματικότητα είναι και αυτό ένα είδος μαρτυρίου, το μαρτύριο της συνειδήσεως. Κι εκείνος που ζει ένα τέτοιο μαρτύριο, εύκολα παίρνει και τη χάρη του άλλου, του δι’  αίματος, μαρτυρίου. Ώστε: κανείς δεν στεφανώνεται από τον Κύριο, αν δεν περάσει από τη δίαυλο του μαρτυρίου, είτε της ασκητικής ζωής είτε του αίματος. «Διά πολλών θλίψεων δει υμάς εισελθείν εις την βασιλείαν των Ουρανών».
Δεύτερον, αδιάκοπα τονίζει η Εκκλησία μας με το εκάστοτε μαρτύριο των αγίων, ότι είναι χριστιανικό το μαρτύριό τους, διότι μέσα από τα βάσανα κράτησαν αυτοί την αγάπη τους και προς τους εχθρούς τους. Ο υμνογράφος σήμερα το σημειώνει με αμεσότητα: «Ρήσιν την του Δεσπότου αναλαβόντες, σοφοί, υπέρ των αναιρούντων καθικετεύετε». Κρατήσατε τον λόγο του Κυρίου, σοφοί μάρτυρες, (δηλαδή προσεύχεσθε υπέρ των επηρεαζόντων και διωκόντων υμάς)  και γι’ αυτό προσεύχεσθε στον Θεό υπέρ αυτών που σας σκοτώνουν. Έχει τονιστεί επανειλημμένως: δεν είναι το μαρτύριο καθεαυτό που σώζει έναν μάρτυρα – υπάρχουν πολλοί που μαρτύρησαν σκληρά για πολλούς λόγους – αλλά το μαρτύριο που έχει εκείνην τη χάρη του Θεού, ώστε να μη χάνει ο μάρτυρας την αγάπη του και προς τους εχθρούς του. Γιατί; Διότι, όπου αγάπη, εκεί και Θεός. Χάνεται η αγάπη, έστω και με χίλιες δικαιολογίες, χάνεται και η παρουσία Εκείνου.
Ο εκκλησιαστικός μας ποιητής όμως δίνει και πολλές άλλες αφορμές θέασης του μαρτυρίου των αγίων Κάρπου και Παπύλου. Έτσι, για παράδειγμα,  δεν μπορεί να μην κάνει λόγο για τη θεοπτία του αγίου Κάρπου, όπως και για το γεγονός ότι ο Θεός θέλησε να δώσει αφορμή μετανοίας στους διώκτες, κάνοντας να αποκτήσουν ανθρώπινη φωνή και αυτά ακόμη τα λιοντάρια. Συγκλονιστικά πράγματα, που μας δείχνουν πολύ καθαρά ότι μπροστά στα μαρτύρια των αγίων βρισκόμαστε σε υπέρ φύσιν καταστάσεις, μπροστά πράγματι στην παρουσία του μυστηρίου του Θεού. Θεόπτης λοιπόν ο άγιος Κάρπος, που ευθέως η θεοπτία του: να δει την ώρα του μαρτυρίου του τη δόξα του Θεού, παραπέμπει στον άγιο πρωτομάρτυρα και αρχιδιάκονο άγιο Στέφανο, τον οποίο όμως ο υμνογράφος δεν κατονομάζει. Όπως λοιπόν ο άγιος Στέφανος «είδε ανεωγμένους τους ουρανούς και τον Ιησούν Χριστόν εστώτα εκ δεξιών του Πατρός», έτσι και ο άγιος Κάρπος.
 Κι είναι τούτο μία ιδιαίτερη ευλογία του Θεού στον μάρτυρα, προκειμένου και αυτόν να ενισχύσει και εμάς τους πιστούς να στηρίξει. Ο Θεός μας είναι πάντοτε παρών σε ό,τι περνάμε. Και μέσα στα βάσανα μάς κάνει και χαμογελάμε ακόμη. Το είδαμε στον άγιο Κάρπο. Κι από την άλλη: ακόμη και τα θηρία αποκτούν φωνή, για να υπηρετήσουν το σχέδιο του Θεού. Μόνον οι «άνθρωποι» δεν βλέπουν και δεν κατανοούν. Θυμίζει η περίπτωση και το πώς ο Θεός δίδαξε τον προφήτη του Βαλαάμ, κάνοντας έναν όνο να μιλήσει. Αλλά τότε ο προφήτης υπάκουσε. Δυστυχώς, εδώ, στο μαρτύριο των αγίων, ο «δαιμονισμός» ήταν τέτοιος, που ενώ άκουγαν οι διώκτες τα λιοντάρια να μιλάνε, εκείνοι «απλώς» έκλεισαν με βύσματα τα αυτιά τους. Πόσο υπερβολικά ήπιος για τις εκτιμήσεις του ως προς τον άνθρωπο ακούγεται ο λόγος του προφήτη: «ο άνθρωπος παρασυνεβλήθη τοις κτήνεσι τοις ανοήτοις και ωμοιώθη αυτοίς». Ο άνθρωπος γίνεται συχνά πολύ χειρότερος και από τα σκληρότερα ζώα. Κι εκείνα μεν δεν έχουν νου και δεν θα δώσουν λόγο για ό,τι πράττουν: κινούνται ενστικτωδώς. Ο άνθρωπος όμως;

https://pgdorbas.blogspot.com/

Αγιογραφικό ανάγνωσμα



ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ Η´ 1 - 3
1 Καὶ ἐγένετο ἐν τῷ καθεξῆς καὶ αὐτὸς διώδευεν κατὰ πόλιν καὶ κώμην κηρύσσων καὶ εὐαγγελιζόμενος τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ, καὶ οἱ δώδεκα σὺν αὐτῷ, 2 καὶ γυναῖκές τινες αἳ ἦσαν τεθεραπευμέναι ἀπὸ νόσων καὶ μαστίγων καὶ πνευμάτων πονηρῶν καὶ ἀσθενειῶν, Μαρία ἡ καλουμένη Μαγδαληνή, ἀφ’ ἧς δαιμόνια ἑπτὰ ἐξεληλύθει, 3 καὶ Ἰωάννα γυνὴ Χουζᾶ ἐπιτρόπου Ἡρῴδου καὶ Σουσάννα καὶ ἕτεραι πολλαί, αἵτινες διηκόνουν αὐτῷ ἀπὸ τῶν ὑπαρχόντων αὐταῖς.

Ερμηνευτική απόδοση:
ΚΑΤΑ ΛΟΥΚΑΝ Η´ 1 - 3
1 Καὶ εἰς τὸν μετέπειτα χρόνον συνέβη ὁ Ἰησοῦς νὰ διέρχεται μίαν πρὸς μίαν ἕκαστην πόλιν καὶ χωρίον, καὶ ἐκήρυττε καὶ ἐδίδασκε τὸ χαρμόσυνον μήνυμα, ὅτι διὰ τῆς ἱδρύσεως τῆς Ἐκκλησίας ἐπεκτείνεται καὶ ἐπὶ τῆς γῆς ἡ οὐράνιος βασιλεῖα τοῦ Θεοῦ. Ἦσαν δὲ μαζί του εἰς τὴν περιοδείαν αὐτὴν καὶ οἱ δώδεκα Ἀπόστολοι, 2 καὶ μερικαὶ γυναῖκες, αἱ ὁποῖαι εἶχαν θεραπευθῇ ὑπὸ τοῦ Ἰησοῦ ἀπὸ νοσήματα καὶ βασανιστικοὺς πόνους καὶ ἀπὸ πνεύματα πονηρὰ καὶ ἀσθενείας. Δηλαδὴ ἡ Μαρία, ἡ ὁποία ἐλέγετο Μαγδαληνή, (διότι πιθανῶς κατήγετο ἀπὸ τὰ Μάγδαλα), ἀπὸ τὴν ὁποίαν διὰ τῆς παρεμβάσεως τοῦ Κυρίου εἶχαν βγῇ ἑπτὰ δαιμόνια, 3 καὶ ἡ Ἰωάννα ἡ σύζυγος τοῦ Χουζά, τοῦ οἰκονομοῦ καὶ διαχειριστοῦ τοῦ Ἡρῴδου, καὶ ἡ Σουσάννα καὶ πολλαὶ ἄλλαι, αἱ ὁποῖαι ὑπηρέτουν τὸν Κύριον καὶ εἰσέφερον διὰ τὴν συντήρησιν αὐτοῦ καὶ τῶν Ἀποστόλων του ἀπὸ τὰ ὑπάρχοντά των.

ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ



Θα πρέ­πει με ηρε­μία να ανέ­χε­σαι τις ψυ­χι­κές αδυ­να­μί­ες του αδερ­φού σου, χω­ρίς να ορ­γί­ζε­σαι. Επει­δή εάν κά­ποιος εί­ναι σω­μα­τι­κώς ασθε­νής, όχι μόνο δεν ορ­γι­ζό­μα­στε κατ' αυ­τού, αλλά με κάθε τρό­πο τον υπη­ρε­τού­με, κατά τον ίδιο τρό­πο, θα πρέ­πει να αν­τι­με­τω­πί­ζου­με και τις ασθέ­νειες της ψυ­χής.

Όσιος Μωϋσής της Όπτινα

Κυριακή 11 Οκτωβρίου 2026

Άγιος Θεοφάνης ο Γραπτός, ο μεγάλος ομολογητής της Ορθοδοξίας



Του ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ, Θεολόγου - Καθηγητού
Μια από τις ηρωικότερες περιόδους της εκκλησιαστικής μας ιστορίας είναι και η περίοδος της εικονομαχίας (726-842), κατά την οποία ανεδείχθησαν πλήθος ομολογητών της Ορθοδόξου Πίστεως. Υπερασπίσθηκαν με σθένος την Ορθοδοξία, ορθώνοντας το ανάστημά τους στους διώκτες των Ιερών Εικόνων, οι οποίοι έχοντας την αυτοκρατορική δύναμη, δίωκαν με μανία τους ομολογητές της Ορθοδοξίας. 
        Ένας από αυτούς υπήρξε ο άγιος Θεοφάνης ο επονομαζόμενος Γραπτός. Γεννήθηκε στην Παλαιστίνη το 745. Πατέρας του ήταν ο ευσεβής Ιωαννάς, ο οποίος φρόντισε να μεταδώσει, τόσο στον ίδιο, όσο και στον αδελφό του Θεόδωρο την ευσέβεια. Φρόντισε επίσης να τους μορφώσει, στέλνοντάς τους στη φημισμένη Μονή του Αγίου Σάββα, κοντά στο σοφό διδάσκαλο Γέροντα Μιχαήλ, να σπουδάσουν την ιερή επιστήμη της Θεολογίας, καθώς και αρχαία Ελληνικά, γραμματική, ποίηση, μουσική κλπ.
        Τα δύο αδέλφια έδειξαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και επιμέλεια στις σπουδές τους και επίσης μυήθηκαν στην ορθόδοξη πνευματικότητα και στο μοναχικό ασκητικό πνεύμα. Ο δάσκαλός τους Μιχαήλ το 811 τους πήρε μαζί του, ως υποτακτικούς του στη Μονή των Σπουδαίων, κοντά στο ναό της Αναστάσεως. Κατόπιν ο Πατριάρχης Θωμάς τους χειροτόνησε ιερείς και τους έστειλε πρέσβεις στην Κωνσταντινούπολη και στη Ρώμη, προκειμένου να στηρίξουν τους διωκόμενους Ορθοδόξους από τους διώκτες τους εικονομάχους, αλλά και να ζητήσουν τη στήριξη για τις απειλές και τις διώξεις που ασκούσαν οι Άραβες μουσουλμάνοι κατά του Πατριαρχείου των Ιεροσολύμων. Εγκαταστάθηκαν στην περίφημη Μονή της Χώρας.
       Αλλά, λίγο αργότερα, το 815 πέθανε ο αυτοκράτορας Μιχαήλ Α΄ Ραγκαβές (811-813) και ανέβηκε στο θρόνο ο Λέων Ε΄ ο Αρμένιος (813-820), ο οποίος εγκαινίασε τη δεύτερη περίοδο της εικονομαχικής έριδας. Διέταξε την πλήρη απαγόρευση προσκύνησης και τιμής των Ιερών Εικόνων, ακόμα και με την ποινή του θανάτου, την καταστροφή όλων των Εικόνων και το ασβέστωμα των τοιχογραφιών των ναών. Τότε τα δύο αδέλφια, Θεοφάνης και Θεόδωρος, μαζί με το δάσκαλό του Μιχαήλ, παρουσιάστηκαν στον ασεβή αυτοκράτορα και τον ήλεγξαν για το διάταγμά του. Ο Λέων, όχι μόνον δεν έδειξε σημάδια συνετισμού, αλλά διέταξε τον άγριο βασανισμό τους. Τους μαστίγωσαν άγρια και τους έκλεισαν στη φυλακή. Αφού απέκρουσαν και τις προσπάθειες του μελλοντικού εικονομάχου Πατριάρχη Ιωάννου Γραμματικού, να συμμορφωθούν με το αυτοκρατορικό διάταγμα, τους ξεχώρισαν. Έκλεισαν τα δύο αδέλφια σε ένα φρούριο στο Βόσπορο, στερώντας τους ακόμα και την τροφή.  
      Μετά τη δολοφονία του Λέοντα (820) κόπασαν οι διωγμοί των Ορθοδόξων και τα δύο αδέλφια εγκαταστάθηκαν στην Ιερά Μονή Αρχαγγέλου Μιχαήλ  του Σωσθενίου στο Βόσπορο, οι οποίοι με τον υποδειγματικό ασκητικό τους αγώνα και τις πολλές επιστολές τους στερέωσαν την ορθόδοξη πίστη. Αλλά το 829 ανέβηκε στο θρόνο ο επίσης φανατικός εικονομάχος αυτοκράτορας Θεόφιλος (829-842), ο οποίος εγκαινίασε νέα σφοδρή εικονομαχική περίοδο, καταδιώκοντας απηνώς τους ομολογητές Ορθοδόξους. Τα δυο αδέλφια εξορίστηκαν στη νήσο Αφουσία, το 834, μαζί με άλλους ορθοδόξους ομολογητές. Επειδή δεν πειθάρχησαν, και ασκούσαν σφοδρή κριτική κατά των εικονομάχων και του Παλατίου, κλήθηκαν το 836 σε νέα ανάκριση από τον αυτοκράτορα. Οι δύο ομολογητές μοναχοί ήλεγξαν και πάλι με θάρρος και παρρησία τον ασεβή αυτοκράτορα, ομολογώντας την ορθόδοξη πίστη. Υποβλήθηκαν και πάλι σε νέα βασανιστήρια. Με πυρωμένο σίδερο έγραψαν στα μέτωπά τους δώδεκα ιμαβικούς στίχους, με την αιτία των διώξεών τους. Γι’ αυτό ονομάστηκαν από τότε Γραπτοί. Στη συνέχεια τους έριξαν στην πιο υγρή και σκοτεινή φυλακή του Πραιτωρίου, με στόχο να πεθάνουν απομονωμένοι. Τότε πήραν επιστολές παρηγορητικές από το δάσκαλό τους Μιχαήλ και τον άγιο Μεθόδιο, ενθαρρύνοντας τους να υπομείνουν ως τέλους τα μαρτύρια. Σε λίγο καιρό τους έστειλαν σε νέα εξορία στην Απάμεια της Βιθυνίας (Μουδανιά), όπου όμως έγιναν ενθουσιωδώς δεκτοί από το λαό. Ο Θεόδωρος, κοιμήθηκε το 838, εξουθενωμένος από τις κακουχίες. Ο αδελφός του Θεοφάνης, αψηφώντας την διαταγή του αυτοκράτορα, να μείνει άταφο το σώμα του, το ενταφίασε, συνθέτοντας και έναν εξαίσιο ποιητικό κανόνα.
      Μετά από την θαρραλέα αυτή πράξη του, ο Θεοφάνης εξορίστηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου εργάστηκε δραστήρια για την επικράτηση του Ορθοδόξου Δόγματος και την απόκρουση της αιρέσεως της εικονομαχίας. Αλλά το 842 πέθανε ο ασεβής Θεόφιλος και στο θρόνο ανέβηκε ο ανήλικος γιός του Μιχαήλ Γ΄ (842-867), τον οποίο επιτρόπευε η ευσεβής αυτοκράτειρα αγία Θεοδώρα, η οποία έπαυσε αμέσως τους διωγμούς, επανέφερε σε ισχύ τις αποφάσεις της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου (787) και το 842 αναστήλωσε οριστικά τις άγιες Εικόνες. Παράλληλα επανέφερε από την εξορία και έβγαλε από τις φυλακές τους ομολογητές της πίστεως. Ο Θεοφάνης ανακλήθηκε από την εξορία και ο Πατριάρχης άγιος Μεθόδιος το 842 τον χειροτόνησε Μητροπολίτη Νικαίας. Εκεί πέρασε το υπόλοιπο του πολυτάραχου επίγειου βίου του, ποιμαίνοντας θεοφιλώς το ποίμνιό του, προσευχόμενος και ασκούμενος. Ως άφθαστος ποιητής και υμνογράφος συνέθεσε πλήθος εκκλησιαστικών ύμνων, οι οποίοι ψάλλονται μέχρι σήμερα κατά τις δεσποτικές και θεομητορικές εορτές και σε μνήμες αγίων. Κοιμήθηκε ειρηνικά την 11η Οκτωβρίου του 845. Ανακηρύχτηκε άγιος και η σεπτή μνήμη του εορτάζεται την ημέρα της οσιακής κοιμήσεώς του.
      Ο άγιος Θεοφάνης ο Γραπτός συγκαταλέγεται στους μεγάλους Πατέρες,  Ομολογητές και υμνογράφους της Εκκλησίας μας, ο οποίος αφιέρωσε ολόκληρη τη ζωή του στην ομολογία και την προάσπιση της Ορθοδόξου πίστεως, της μόνης αληθινής και σώζουσας πίστεως. Τόσον αυτός, όσο και οι άλλοι μεγάλοι Πατέρες της Εκκλησίας μας, είναι (πρέπει να είναι) και σε μας σήμερα τα μεγάλα ζωντανά παραδείγματα, να μην κάνουμε την παραμικρή έκπτωση και υποχώρηση στα θέματα της πίστεως, όπως έκαμαν και εκείνοι! 

https://www.nyxthimeron.com/

Ιερά γράμματα




Του π. Δημητρίου Μπόκου
Στην πανέμορφη παραβολή του Σπορέως ο Κύριός μας Ιησούς δίνει σαφείς και ξεκάθαρους συμβολισμούς. «Ο σπόρος εστίν ο λόγος του Θεού», λέει. Και συμπληρώνει αλλού, «ο Πατήρ μου ο γεωργός εστιν» (Ιω. 15, 1).
Ο Θεός μίλησε προς τους ανθρώπους «πολυμερώς και πολυτρόπως». Πολλές φορές και με πολλούς τρόπους. Πρωτίστως όμως «ελάλησεν ημίν εν Υιώ» (Εβρ. 1, 1). Ο Χριστός λοιπόν αναγγέλλει σε μας τον λόγο του Θεού, κάνει γνωστά όλα όσα «ήκουσε παρά του Πατρός» (Ιω. 15, 15), είναι ο κατ’ εξοχήν μεγάλος επουράνιος σποριάς (Κυριακή Δ΄ Λουκά).
Μα όχι ο μόνος. Σποριάδες του λόγου του Θεού υπήρξαν πολλοί. Ο Θεός μίλησε διά στόματος «προφητών, αποστόλων, κηρύκων, ευαγγελιστών, μαρτύρων, ομολογητών, διδασκάλων». Όλοι αυτοί είναι σποριάδες του Θεού, γιατί τα λόγια τους, ο καλός σπόρος του Θεού, έφτασαν «εις πάσαν την γην, και εις τα πέρατα της οικουμένης τα ρήματα αυτών».
Και ακόμα περισσότερο, σποριάδες είμαστε όλοι οι Χριστιανοί, αφού το καθήκον μας είναι να σπέρνουμε, έργω και λόγω, στις ψυχές των ανθρώπων τον λόγο του Θεού. Ιδιαίτερα όμως φέρουν την ευθύνη αυτή οι γονείς. Και το βάρος της ευθύνης αυτής είναι απροσμέτρητα μεγάλο.
Οι ψυχές των παιδιών είναι αμόλυντη παρθενική γη, «Θεού γεώργιον», αγρός του Θεού έτοιμος να οργωθεί και να δεχθεί τη σπορά. Τί σπόρος θα φυτευθεί στις απαλές παιδικές ψυχές; Ο Χριστός διαμηνύει ότι θέλει τα παιδιά του κοντά του. Δικά του είναι και μας τα εμπιστεύεται προσωρινά. Μας παραγγέλλει να μην τα εμποδίζουμε να τον πλησιάσουν.
Το τί θα σπείρουμε λοιπόν στις ανέγγιχτες παιδικές ψυχές, θα έπρεπε να είναι ο πιο εναγώνιος και διαρκής προβληματισμός μας. Κάτι που οι γονείς ξεχνούν εντελώς πολλές φορές, χαμένοι στον καθημερινό τους αγώνα να τους εξασφαλίσουν τα πάντα, να μη λείψει απ’ τα παιδιά τους, όπως λένε, τίποτε, να μη στερηθούν όσα στερήθηκαν αυτοί. Μα δεν είναι αυτό που χρειάζονται τα παιδιά.
Με το ξημέρωμα κάθε καινούργιας μέρας, θα πρέπει οι γονείς να διακατέχονται από την αγωνία, όχι τί θα φάνε τα παιδιά τους, αλλά πώς θα τα πλησιάσουν περισσότερο την ημέρα αυτή στη Βασιλεία του Θεού. Πώς θα σπείρουν στην παιδική ψυχή «από βρέφους τα ιερά γράμματα» (Β΄ Τιμ. 3, 15).
Ο απόστολος Παύλος μακαρίζει τον μαθητή του Τιμόθεο, γιατί από νηπιακή ηλικία έτυχε παιδείας και νουθεσίας Κυρίου. Πρώτα από τη μάμμη (γιαγιά) του Λωίδα, έπειτα από τη μητέρα του Ευνίκη (Β΄ Τιμ. 1, 5).
Οι ηρωίδες χριστιανές γιαγιάδες μετέδωσαν τα ιερά γράμματα στα εγγόνια τους σε πολλές δύσκολες περιστάσεις, όπως στα χρόνια του αθεϊσμού στη Ρωσία και αλλού.
Η σπορά στην αθώα παιδική ψυχή του θείου λόγου έχει τεράστια σημασία για τη μετέπειτα πορεία του παιδιού. Είναι το πρώτο βερνίκι, που δεν θα ξεβάψει ποτέ (αγ. Παΐσιος).
Ο άγιος Πορφύριος επιμένει, η καλλιέργεια της παιδικής ψυχής να ξεκινάει πριν από τη γέννησή του. «Η έγκυος πρέπει να έχει την προσοχή της στο έμβρυο και στον Θεό. Να είναι όλη την ημέρα χαρούμενη και ευδιάθετη. Αν είναι δυνατόν, να ψέλνει ή να τραγουδά. Διότι αν αυτή στεναχωρηθεί, στεναχωριέται και το έμβρυο. Να βγαίνει στη φύση για περίπατο και να βάζει θυμίαμα στο σπίτι της. Να μην κάνει μακρινά ταξίδια με το αυτοκίνητο, …να τρώει προσεγμένες τροφές… Όταν αρχίζει να καταλαβαίνει το μωρό να κινείται, να του μιλάει και να χαϊδεύει την κοιλιά της. Το έμβρυο το νιώθει αυτό και του αρέσει. Ποτέ δεν πρέπει να νευριάζει και να θυμώνει, γιατί κάνει κακό στο έμβρυο».
Η καλλιέργεια της αγνής παιδικής ψυχής ας είναι πρωταρχικό μας μέλημα.

https://www.nyxthimeron.com/

Ἡ Ἐκκλησία, σταθερὴ καὶ ἀδιαπραγμάτευτη στὶς δογματικές της ἀλήθειες




Ζοῦμε σὲ μιὰ ἐποχὴ γεμάτη ἀντιθέσεις. Ἐποχὴ χιλιάδων διαδικτυακῶν «φίλων», ἀλλὰ καὶ ἔντονης μοναξιᾶς. Ἐποχὴ εὔκολης προσβάσεως στὴν γνώση, ἀλλὰ καὶ κραυγαλέας ἡμιμάθειας. Ἐποχὴ κυριαρχίας τῆς Τεχνητῆς Νοημοσύνης, ἀλλὰ καὶ βαθιᾶς συναισθηματικῆς ἀνωριμότητος. Ἐποχὴ κατοχυρώσεως δικαιωμάτων καὶ ἐλευθερίας στὴν ἔκφραση κάθε ἀπόψεως, ἀλλὰ ταυτόχρονα, ἔντονου μίσους ἐναντίον ἐκείνου ποὺ πιστεύει, ἐκφράζεται ἢ ζεῖ διαφορετικὰ ἀπὸ ἐμᾶς.
Σὲ πολλὲς πτυχὲς τῆς κοινωνικῆς μας ζωῆς κυριαρχεῖ ὁ φανατισμός. Ἐκφράζεται μὲ ἐπιθετικότητα, εἰρωνεία, βεβαιότητες, ἁπλοϊκὰ καὶ βιαστικὰ συμπεράσματα καί, κυρίως, μὲ τὴν ἄρνηση νὰ ἀκουστεῖ ἡ ἀντίθετη ἄποψη. Ὁ φανατικὸς ἄνθρωπος δὲν ἀντέχει εὔκολα τὴν διαφορετικότητα. Θεωρεῖ ὡς «ἐχθρό» του τὸν διαφορετικό. Θεωρεῖ ὡς «δικούς» του ὅσους συμφωνοῦν μαζί του καὶ ἀπομακρύνει, ἀκόμη καὶ μὲ ἀπέχθεια, ὅσους διαφωνοῦν.
Ἕνας τέτοιος ἄνθρωπος, ὅμως, δὲν πληγώνει μόνο τὶς σχέσεις του μὲ τοὺς ἄλλους. Μαραζώνει καὶ ὁ ἴδιος. Δὲν ἐξελίσσεται, ἐπειδὴ εἶναι βέβαιος ὅτι ὅσα πιστεύει καὶ ὁ τρόπος μὲ τὸν ὁποῖο ἐνεργεῖ ἔχουν ἀγγίξει τὴν τελειότητα. Δὲν ἐμπλουτίζεται πνευματικά, ἐπειδὴ θεωρεῖ ὅτι κατέχει τὴν ἀλήθεια. Σταδιακὰ ἀπομονώνεται, διότι ἀκόμη καὶ μὲ τοὺς ἀνθρώπους ποὺ θεωρεῖ «δικούς» του, ἀρκεῖ μιὰ μικρὴ «διαφωνία» γιὰ νὰ τοὺς ἀποκόψει ἀπὸ τὴν ζωή του.
Κάθε συζήτηση μὲ ἕναν φανατικὸ ἄνθρωπο παύει νὰ εἶναι ἀναζήτηση καὶ μετατρέπεται σὲ «μάχη» ἐπιβολῆς, ἀπὸ τὴν ὁποία πρέπει ὁπωσδήποτε νὰ ἐξέλθει νικητής. Οἱ φράσεις «δὲν γνωρίζω», «ἴσως κάνω λάθος» ἢ «μπορεῖ νὰ εἶναι καὶ διαφορετικὰ» τοῦ εἶναι σχεδὸν ἄγνωστες. Τελικά, πέρα ἀπὸ πιεστικὸς καὶ συχνὰ προσβλητικός, γίνεται μονότονος, προβλέψιμος καὶ κουραστικός.
Ὁ φανατισμός, μπορεῖ νὰ εἶναι σήμερα ἰδιαίτερα ἐμφανής, δὲν εἶναι ὅμως μόνον φαινόμενο τῆς ἐποχῆς μας. Τὸ ἀποδεικνύει ἡ σημερινὴ περικοπὴ ἀπὸ τὴν ἐπιστολὴ τοῦ Ἀποστόλου Παύλου πρὸς τὸν μαθητή του Τίτο, τὸν ὁποῖο εἶχε ἐγκαταστήσει στὴν Κρήτη γιὰ νὰ ὀργανώσει καὶ νὰ στηρίξει τὶς νεοσύστατες χριστιανικὲς κοινότητες.
Ἡ Ἐκκλησία στὴν Κρήτη βρισκόταν ἀκόμη στὸ στάδιο τῆς ὀργανώσεως, τῆς σταθεροποιήσεως καὶ τῆς διαμορφώσεως ἑνὸς νέου τρόπου ζωῆς μέσα σὲ μιὰ κοινωνία μὲ ἰσχυρὲς εἰδωλολατρικὲς παραδόσεις. Προβλήματα, ὅμως, ὑπῆρχαν καὶ στὸ ἐσωτερικὸ τῶν χριστιανικῶν κοινοτήτων. Ὁρισμένοι χριστιανοί, ἰδιαίτερα προερχόμενοι ἀπὸ τὸν Ἰουδαϊσμό, δυσκολεύονταν νὰ κατανοήσουν τὸ ριζικὰ καινούργιο μήνυμα τοῦ Εὐαγγελίου καὶ ἐπέμεναν σὲ ζητήματα τοῦ παλαιοῦ θρησκευτικοῦ κόσμου, δημιουργῶντας ἀντιπαραθέσεις καὶ διαιρέσεις.
Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος μιλᾶ μὲ μεγάλη αὐστηρότητα γιὰ ὁρισμένους ἀπὸ αὐτούς: «Ὑπάρχουν πολλοί, … ποὺ διδάσκουν ψεύτικα πράγματα ἐξαπατῶντας τοὺς ἀνθρώπους. Αὐτοὺς πρέπει κανεὶς νὰ τοὺς ἀποστομώνει, γιατί γκρεμίζουν σπίτια ὁλόκληρα, διδάσκοντας πράγματα ποὺ δὲν πρέπει» (Τίτ. 1:10). Γι’ αὐτὸ ὁ Παῦλος συμβουλεύει τον Τίτο: «Ἀπὸ τὸ ἄλλο μέρος, νὰ ἀποφεύγεις τὶς ἀνόητες ἀναζητήσεις σὲ γενεαλογικοὺς καταλόγους, τὶς φιλονικίες καὶ τὶς διαμάχες γύρω ἀπὸ τὶς διατάξεις τοῦ ἰουδαϊκοῦ νόμου, γιατί ὅλα αὐτὰ εἶναι ἀνώφελα καὶ μάταια» (3:9).
Καὶ συνεχίζει: «Αἱρετικὸν ἄνθρωπον μετὰ μίαν καὶ δευτέραν νουθεσίαν παραιτοῦ» (3:10). Τὸν ἄνθρωπο, δηλαδή, ποὺ ἐπιμένει σὲ διαιρετικὴ καὶ πλανερὴ στάση, συμβούλεψέ τον μία καὶ δύο φορὲς· ἂν δὲν ἀκούσει, ἀπομακρύνσου ἀπὸ αὐτὴ τὴν διαμάχη.
Πόσο ἔμπειρος γνώστης τῆς ἀνθρώπινης καρδιᾶς εἶναι ὁ Ἀπόστολος Παῦλος! Γνωρίζει ὅτι πολλὲς συζητήσεις μπορεῖ νὰ ξεκινοῦν μὲ τὴν καλὴ πρόθεση τῆς ἀναζητήσεως τῆς ἀλήθειας καὶ τῆς πνευματικῆς ὠφέλειας. Ὁ φανατισμός, ὅμως, μπορεῖ νὰ ἀλλάξει τὸν σκοπό τους. Ἡ ἀναζήτηση μετατρέπεται σὲ ἀντιπαράθεση, ἡ ἀντιπαράθεση σὲ μάχη καὶ τελικὸς στόχος γίνεται ἡ ἐπικράτηση τοῦ ἑνὸς ἀπέναντι στὸν ἄλλον. Τὸ ἀποτέλεσμα δὲν εἶναι πνευματικὴ ὠφέλεια, ἀλλὰ ἡ ἀναζωπύρωση τῶν παθῶν, ἡ ψυχικὴ βλάβη καὶ ψύχρανση τῶν ἀνθρωπίνων σχέσεων.
Πόσες τέτοιες συζητήσεις δὲν γίνονται καὶ σήμερα, ἐντός καὶ ἐκτός τῆς Ἐκκλησίας! Προβάλλονται ἐπιχειρήματα καὶ ἀντεπιχειρήματα, ἔντονες ἀντιπαραθέσεις, τεκμήρια δῆθεν ἀκράδαντα καὶ ἀποδείξεις  ἀναμφισβήτητες, μὲ προκάλυμμα τὴν ἀναζήτηση τῆς ἀλήθειας, ἀλλὰ συχνὰ διαθέτουν βαθύτερο ὑπόβαθρο τὴν ἀνάγκη τῆς ἐγωιστικῆς ἐπιβεβαιώσεως. Τέτοιες συζητήσεις χαρακτηρίζει ὁ Ἀπόστολος «ἀνωφελεῖς καὶ ματαίας», ἀφοῦ, στὴν πραγματικότητα δὲν πρόκειται γιὰ καλοπροαίρετες σύν-ἀναζητήσεις τῆς ἀλήθειας, ἀλλὰ γιὰ φανατισμένους μονολόγους ποὺ δὲν ὁδηγοῦν πουθενά.
Πρέπει, λοιπόν, νὰ σιωποῦμε μπροστὰ στὴν πλάνη; Ὄχι. Ἡ Ἐκκλησία δὲν καλεῖται νὰ συμβιβαστεῖ σὲ θέματα πίστεως. Οὔτε ἡ σταθερότητα στὴν ἀλήθεια τῆς Ὀρθόδοξης διδασκαλίας ἀποτελεῖ φανατισμό. Τὸ πρόβλημα ἀρχίζει ὅταν ἡ ὑπεράσπιση τῆς ἀλήθειας ἀπογυμνώνεται ἀπὸ τὴν ἀγάπη, τὴν διάκριση, τὴν πραότητα καὶ τὸ νηφάλιο ἐκκλησιαστικὸ ἦθος.
Καὶ ἐδῶ βρίσκεται ἡ σοφία τοῦ Ἀποστόλου: Δὲν ἀφήνει τόν Τίτο ἐγκλωβισμένο στὶς μάταιες ἀντιπαραθέσεις. Τοῦ δείχνει ἕναν ἄλλο δρόμο. Ἀφοῦ τοῦ ὑπενθυμίζει τὴν ἀλήθεια τοῦ Εὐαγγελίου, τὸν καλεῖ νὰ τὴν ἐπιβεβαιώνει μὲ τὴν ζωὴ καὶ τὴν συμπεριφορά του. Ἀντὶ λοιπὸν οἱ Χριστιανοὶ νά ἀναλώνονται σὲ μάταιες συζητήσεις, «…νὰ μὴν κακολογοῦν κανένα, νὰ εἶναι εἰρηνικοί, ἀνεξίκακοι, νὰ δείχνουν σὲ κάθε περίσταση πραότητα πρὸς ὅλους τοὺς ἀνθρώπους καὶ νὰ πρωτοστατοῦν σὲ καλὰ ἔργα» (3:2, 14). Καὶ συμπληρώνει: «Αὐτὰ εἶναι τὰ ἀληθινὰ καλὰ καὶ τὰ χρήσιμα στοὺς ἀνθρώπους» (3:8).
*     *     *
Αὐτὸ εἶναι ἴσως τὸ μεγάλο μήνυμα τῆς σημερινῆς περικοπῆς. Ὅσο περισσότερο ἡ πίστη ἀπομακρύνεται ἀπὸ τὴν Ἀλήθεια καί τήν ἀγάπη, τόσο περισσότερο κινδυνεύει ἡ ὑπεράσπιση τῆς ἀλήθειας νὰ μετατραπεῖ σὲ ἐπιθετικότητα καὶ νὰ φέρει τὰ ἀντίθετα ἀπὸ τὰ ἐπιδιωκόμενα ἀποτελέσματα.
Οἱ ἄνθρωποι ποὺ προσέρχονται στὴν Ἐκκλησία δὲν τὸ πράττουν μόνο γιὰ νὰ λάβουν ἀπαντήσεις σὲ λογικὰ ἐρωτήματα. Ἔρχονται, κυρίως, γιὰ νὰ βροῦν ἀδελφικὲς σχέσεις, νὰ θεραπεύσουν πληγές, νὰ συναντήσουν ἀνθρώπους ποὺ μποροῦν νὰ τοὺς ἀκούσουν καὶ νὰ τοὺς ἀγαπήσουν χωρίς ἀντάλλαγμα. Ἡ Ἐκκλησία παραμένει σταθερὴ καὶ ἀδιαπραγμάτευτη στὶς δογματικές της ἀλήθειες. Τὶς φανερώνει ὅμως μέσα ἀπὸ ἕνα ἦθος ποὺ πηγάζει ἀπὸ τὴν ζωὴ καὶ τὸ παράδειγμα τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁ Ὁποῖος πρῶτος «φανέρωσε τὴν καλοσύνη καὶ τὴν ἀγάπη Του στοὺς ἀνθρώπους» (3:4).
Αὐτὸ ὑπῆρξε καὶ ἡ δύναμη τῆς πρώτης Ἐκκλησίας. Πρὶν ἀκόμη διατυπωθεῖ μὲ ἀκρίβεια ὁλόκληρη ἡ δογματική της διδασκαλία, τὸ Εὐαγγέλιο, πρὶν κἂν διαμορφωθεῖ ὅπως τὸ ἔχουμε σήμερα, φανερωνόταν μέσα ἀπὸ τὴν ζωὴ τῶν Χριστιανῶν: τὴν ἀγάπη, τὴν ἀδελφοσύνη, τὴν εὐγένεια, τὸν σεβασμὸ πρὸς κάθε ἄνθρωπο, τὴν κοινὴ ζωὴ καὶ τὴν προσήλωση στὸ πρόσωπο τοῦ Χριστοῦ.
Αὐτὴ πρέπει νὰ εἶναι καὶ σήμερα ἡ δύναμη τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ λόγου καὶ τῆς ἐξόδου μας πρὸς ἕναν κόσμο γεμᾶτο φανατισμό, ρηχὲς σχέσεις καὶ ἰσχυρογνωμοσύνη.
Ἂς ἑνώσουμε, λοιπόν, τὴν βαθιὰ καὶ ἀνόθευτη πίστη μας μὲ τὴν ἀγάπη μεταξύ μας καὶ μὲ τὴν ἔμπρακτη προσφορὰ πρὸς ὁλόκληρη τὴν κοινωνία. Ὁ κόσμος δὲν ἔχει ἀνάγκη ἀπὸ περισσότερες μάχες γιὰ τὴν ἀλήθεια. Ἔχει ἀνάγκη νὰ δεῖ τὴν ἀλήθεια τοῦ Εὐαγγελίου νὰ μετατρέπεται σὲ ἔμπρακτη καί ἀνιδιοτελῆ ἀγάπη.
Μὴν ἔχουμε καμιὰ ἀμφιβολία: Αὐτὸς εἶναι ὁ δρόμος γιὰ νὰ βρεῖ τὸ Εὐαγγέλιο τὸν δρόμο πρὸς τὴν ἀνθρώπινη καρδιά. Καὶ αὐτὴ εἶναι ἴσως ἡ μεγαλύτερη εὐεργεσία ποὺ μποροῦμε σήμερα νὰ προσφέρουμε στὸν σύγχρονο ἄνθρωπο: νὰ συναντήσει, μέσα στὴν Ἐκκλησία, ὄχι ἕναν ἀκόμη χῶρο ἀντιπαραθέσεως, ἀλλὰ ἕναν τόπο ἀλήθειας, ἀγάπης καὶ αὐθεντικῆς κοινωνίας. Ἀμήν.

 Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ ΔΑΜΑΣΚΗΝΟΣ
https://www.nyxthimeron.com/

Οι δοκησίσοφοι των καιρών μας



«Αἱρετικὸν ἄνθρωπον μετὰ μίαν καὶ δευτέραν νουθεσίαν παραιτοῦ, εἰδὼς ὅτι ἐξέστραπται ὁ τοιοῦτος καὶ ἁμαρτάνει ὢν αὐτοκατάκριτος» (Τίτ. 3, 10-11) 
«Τὸν ἄνθρωπο ποὺ ἀκολουθεῖ πλανερὲς διδασκαλίες συμβούλεψέ τον μιὰ δυὸ φορές, κι ἂν δὲν ἀκούσει ἄφησέ τον, μὲ τὴ βεβαιότητα πὼς αὐτὸς ἔχει πιὰ διαστραφεῖ καὶ ἁμαρτάνει, καταδικάζοντας ἔτσι ὁ ἴδιος τὸν ἑαυτό του». 
Η Κυριακή Δ’ Λουκά είναι αφιερωμένη από την Εκκλησία μας στην μνήμη των 367 Πατέρων της Ζ’ Οικουμενικής Συνόδου, αυτής που έδωσε θεολογικό και δογματικό τέλος στην Εικονομαχία, ξεκαθαρίζοντας ότι ο Χριστός και οι Άγιοι μπορούν να ιστορούνται στους ναούς και να τιμώνται από τους πιστούς. Ο Χριστός, διότι είναι ο Υιός του Θεού που προσέλαβε την ανθρώπινη φύση, έγινε ένας από εμάς, και οι άγιοι, διότι είναι οι εικόνες του Θεού, τουτέστιν οι εικόνες του Υιού και Λόγου του Θεού και σωματικά και πνευματικά.
Ίσως αναρωτηθούμε κατά πόσον αυτή η εορτή έχει κάποιο νόημα στους καιρούς μας. Κι αυτό διότι έχουμε τη δυνατότητα, εφόσον είμαστε ενταγμένοι στην Εκκλησία και τη ζωή της, να γνωρίζουμε ποιες είναι οι αιρέσεις και να μην κινδυνεύουμε να πλανηθούμε. Τα χρόνια των Πατέρων οι αιρέσεις δίχαζαν την Εκκλησία. Ισχυρά πνευματικώς πρόσωπα είχαν ακολούθους και διέδιδαν τις πλανεμένες ιδέες τους στους πιστούς, με αποτέλεσμα να υπάρχουν μεγάλες διαμάχες και κίνδυνοι περί της αληθείας. Σήμερα κάτι τέτοιο δεν φαίνεται στον ορίζοντα τον εκκλησιαστικό αναφορικά με τα δόγματα. Υπάρχουν όμως συμπεριφορές και νοοτροπίες, οι οποίες λειτουργούν ως αφορμήσεις πλάνης και δυσκολεύουν την μαρτυρία του μηνύματος της Εκκλησίας στους καιρούς μας, για τον πρόσθετο λόγο ότι οι φορείς τους διεκδικούν την αυθεντία, την βεβαιότητα ότι είναι οι σωστοί και αναζητούν και καταλογίζουν αιρετικές τοποθετήσεις σε όσους προσπαθούν να δώσουν το μήνυμα του Ευαγγελίου στη γλώσσα που καταλαβαίνει ο σύγχρονος άνθρωπος. Φανατίζουν οι προστάτες του Θεού και δημιουργούν κλίμα διχασμού στην Εκκλησία. Αντί να φωτίζουν και να επισημαίνουν θέσεις, αναζητούν εχθρούς, κάτι που είναι το σήμα κατατεθέν του φανατικού. Πρέπει να έχω εχθρούς, για να δικαιολογώ την ύπαρξη και παρουσία μου.
Είναι πολλές οι αιρέσεις των καιρών μας, απότοκα του ανθρώπινου νου, ο οποίος δεν θέλει να ενταχθεί στη ζωή της Εκκλησίας, ούτε να θέσει την δική του ερμηνεία της αλήθειας στην κρίση της Εκκλησίας. Ίσως η δυσκολότερη και λιγότερη εμφανής να είναι η "αίρεση" της κατάκρισης της Εκκλησίας, των επισκόπων, της Ιεραρχίας, κληρικών, θεολόγων με βάση τις δικές του απόψεις, τις οποίες τις θεωρεί ως τις μόνες ορθές, και κάνει ό,τι μπορεί για να πείσει ότι μόνο η δική του γραμμή οδηγεί στη σωτηρία. Σκάνδαλο για τους ανθρώπους αυτούς είναι ο κόσμος. Μπορεί ο κόσμος πάντοτε να κείται εν τω πονηρώ, όπως ο Χριστός ξεκάθαρα μας είπε, όμως δεν είναι για να απορρίψουμε τον κόσμο αυτή η θέση, αλλά για να τον αγαπήσουμε. Και τον αγαπάμε όταν με συμπάθεια και υπομονή διαλέγουμε τι δεν μας βλάπτει και επισημαίνουμε τι αποτελεί αμαρτία και κίνδυνο για τη σωτηρία μας. Η κλήση να ζήσουμε εκτός του κόσμου, εκτός από την υποκρισία και το ανέφικτο που κρύβει, όπως επίσης και μια φαρισαϊκή έπαρση ότι δεν είμαστε εμείς όπως οι λοιποί των ανθρώπων, είναι μία κλήση που αφήνει απρόσληπτο και αθεράπευτο τον κόσμο. 
Η Εκκλησία πάντοτε κρίνει τον πολιτισμό, τις προκλήσεις του κόσμου, το ήθος του. Δεν φανατίζει όμως ούτε φανατίζεται. Αρνείται την μεγάλη «αίρεση» της εποχής μας που είναι η δοκησισοφία. Ο δοκησίσοφος έχει σχηματίσει μέσα του την εικόνα ότι κατέχει τη Χάρη του Αγίου Πνεύματος και ότι αυτή η Χάρη είναι αρκετή για να του δίνει το δικαίωμα να κρίνει τα πάντα, είτε τα γνωρίζει και τα έχει σπουδάσει, είτε όχι. Το τελευταίο είναι το χειρότερο. Ο δοκησίσοφος, χωρίς να καταλαβαίνει τι συμβαίνει, έχει άποψη για ζητήματα που είτε ακουμπούν την πνευματικότητα είτε είναι εκτός αυτής, με αποτέλεσμα στους γνωρίζοντες να γελοιοποιείται. Δεν έχει όμως την ταπείνωση να ακούσει, να μάθει, να μελετήσει, καθώς ζει μέσα στη δική του αυτάρκεια. Έτσι, αντί να λειτουργήσει επαγωγικά, ξεκινά από την φιλοσοφική απαγωγή ότι ο κόσμος είναι κακός και αμαρτωλός σε όλα του και δεν κοιτά τι χρειάζεται αληθινά και πώς μπορούμε αυτό να το εντάξουμε ή να το κρίνουμε, οδηγώντας το στη θεραπεία στη δική μας αυθεντική Πνευματικότητα.
Και κάτι τελευταίο. Οι Πατέρες της Εκκλησίας ήταν αυθεντικοί γνώστες των θεμάτων της κοσμικής πραγματικότητας, της φιλοσοφίας, της επιστήμης, της κοσμολογίας, της θύραθεν σοφίας και προχωρούσαν στον διάλογο με την πίστη. Ακόμη και εκείνοι που δεν είχαν τέτοια παιδεία, ακολουθούσαν εκείνους που την είχαν και επικύρωναν με την πνευματικότητά τους και την αγιότητά τους τα συμπεράσματα της πίστης που οι κατηρτισμένοι Πατέρες συνέτασσαν. Οι σημερινοί δοκησίσοφοι ζούνε την αυτάρκεια της δικής τους ημιμάθειας και θεωρούν αυτονόητο ότι είναι "Πατέρες". Ας μην τους κάνουμε τη χάρη και ας εμπιστευόμαστε την Εκκλησία. 

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός
11 Οκτωβρίου 2026. Κυριακή Δ΄ Λουκά, των Αγίων Πατέρων της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου
https://www.nyxthimeron.com/

ΚΥΡΙΑΚΗ Δ΄ ΛΟΥΚΑ (ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΠΑΤΕΡΩΝ ΤΗΣ Ζ΄ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΟΥ)



Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΜΑΣ ΣΗΜΕΡΑ ἑορτάζει τούς Πατέρες τῆς Ζ´ Οἰκουμενικῆς Συνόδου, οἱ ὁποῖοι ἀσχολήθηκαν μέ τή χριστολογική αἵρεση τῆς εἰκονομαχίας. Χωρίς νά ἀσχοληθοῦμε μέ τήν οὐσία τοῦ προβλήματος αὐτοῦ, τό ὁποῖο ταλάνισε τήν ᾽Εκκλησία πλέον τοῦ ἐνάμιση αἰῶνα καί προκάλεσε ἑκατόμβη αἱμάτων γιά τήν ὑπεράσπιση τῶν εἰκόνων, θά κάνουμε λόγο γιά τό ἴδιο τό γεγονός τῆς Οἰκουμενικῆς Συνόδου, θέμα πού ἀπαιτεῖ πάντοτε ἰδιαίτερη προσοχή καί ἐνδιαφέρον.
1. Η ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΜΑΣ εἶναι ᾽Εκκλησία τῶν Οἰκουμενικῶν Συνόδων. Διότι σ᾽ αὐτές ἔχουμε παροῦσα ὅλη τήν ᾽Εκκλησία ὡς ἀλάθητο ἐκφραστή τῆς ἀλήθειας. ῾Ως γνωστόν ἡ ᾽Εκκλησία δέν εἶναι ἀλάθητη οὔτε στά ἐπιμέρους πρόσωπα τῶν μελῶν της, (κάτι πού ἀποδέχονται γιά παράδειγμα οἱ Ρωμαιοκαθολικοί μέ τό ἀλάθητο τοῦ πάπα), οὔτε στίς ἐπιμέρους ὁμάδες αὐτῶν. Εἶναι ἀλάθητη ὡς ὅλο. Καί τό ὅλο, ἐκπροσωπούμενο ἀπό τούς κατά τόπους ἐπισκόπους τῶν ᾽Εκκλησιῶν,  φανερώνεται στίς Οἰκουμενικές Συνόδους. ῾Η Οἰκουμενική Σύνοδος ἔτσι συνιστᾶ τή φωνή τῆς ᾽Εκκλησίας, συνεπῶς τή φωνή τοῦ ἴδιου τοῦ Χριστοῦ, ἀφοῦ ἡ ᾽Εκκλησία εἶναι τό μυστικό σῶμα ᾽Εκείνου.
2. ῾Η ἀλάθητη φωνή τῆς ᾽Εκκλησίας διά τῆς Οἰκουμενικῆς Συνόδου ἀκούγεται τότε κυρίως, ὅταν παρουσιάζονται ξένες καί ἀλλότριες φωνές πρός αὐτήν καί τόν Κύριο καί ἀρχηγό Της ᾽Ιησοῦ Χριστό, δηλαδή ὅταν παρουσιάζονται διάφορες αἱρέσεις. Οἱ αἱρέσεις συνιστοῦν τό μεγαλύτερο πρόβλημα τῆς ᾽Εκκλησίας, γιατί σκοτίζουν τήν ἀλήθεια παρουσιάζοντας μία παραμορφωμένη εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ καί τοῦ Τριαδικοῦ Θεοῦ. Γι᾽ αὐτό καί ἡ Οἰκουμενική Σύνοδος δέν λειτουργεῖ μέ τυπικό καί τακτικό προγραμματισμένο τρόπο, ἀλλά εἶναι ἰδιαίτερα χαρισματικό γεγονός τῆς ᾽Εκκλησίας. ῎Αλλο οἱ κατά τόπους Σύνοδοι μέ τήν τακτική λειτουργία τους καί ἄλλο οἱ Οἰκουμενικές Σύνοδοι.
3. ῎Εργο κάθε Οἰκουμενικῆς Συνόδου πού συνέρχεται μέ τήν ἐμφάνιση μίας καταστροφικῆς αἵρεσης, εἶναι ἀφενός νά καταδικάσει τή διαστροφή τῆς ἀλήθειας πού φέρνει ἡ αἵρεση, ἀφετέρου νά διατυπώσει τήν ἀλήθεια πού ζεῖ ἡ ᾽Εκκλησία, τήν καθαρή ἀλήθεια δηλαδή τοῦ Χριστοῦ καί τῆς παρουσίας Του. Κι ἡ διατύπωση αὐτή γίνεται ὅσον ἀφορά στήν πίστη μέ τά λεγόμενα δόγματα ἤ τούς ὅρους, ὅσον ἀφορᾶ στήν ἐκκλησιαστική τάξη καί τή λατρεία μέ τούς κανόνες.
᾽Από τήν ἄποψη αὐτή τά δόγματα ἤ οἱ ὅροι δέν ἔχουν καμμία σχέση μέ τούς διαφόρους δογματισμούς πού ὑπάρχουν στόν κόσμο καί πού ταλαιπωροῦν τόν ἄνθρωπο, διότι κατανοοῦνται ὡς ἐκεῖνοι οἱ δεῖκτες πορείας πού ὀρθά ἀκολουθούμενοι ἀπό τόν πιστό ἐκβάλλουν στή ζωντανή σχέση μέ τόν Χριστό καί τόν Τριαδικό Θεό. Τό δόγμα π.χ. ὅτι ὁ Χριστός εἶναι τέλειος Θεός καί τέλειος ἄνθρωπος χωρίς ἁμαρτίας ἀποτελεῖ τόν δείκτη γιά τόν χριστιανό πού τοῦ λέει ὅτι ἄν δέν συναντήσει  Αὐτόν στή διφυΐα Του αὐτή, ἔχει λαθέψει, δηλαδή δέν ζεῖ σωστά τήν ἐκκλησιαστική ζωή. Οἱ κανόνες ἐπίσης ὁριοθετοῦν τή ζωή τῆς ᾽Εκκλησίας, ὥστε καί πάλι ὁ πιστός νά μή ξεφύγει  ἀπό τή σχέση του μέ τόν Χριστό, γεγονός πού σημαίνει ὅτι οἱ κανόνες ἀποτελοῦν τίς ἐκφράσεις τοῦ δόγματος στήν καθημερινή ἐφαρμογή του.
4. ῎Ετσι τά δόγματα ἀλλά καί οἱ κανόνες (καί κυρίως οἱ δογματικοί λεγόμενοι) δέν εἶναι θέμα ἐπιλογῆς τῆς βούλησης τοῦ πιστοῦ: ἄν θέλω τά ἀποδέχομαι καί τά τηρῶ, ἀλλά ἔχουν ὑποχρεωτικό χαρακτήρα γιά ὅλους τούς πιστούς. Χρειάζεται ὅμως προσοχή στούς κανόνες νά γίνεται ὀρθή ἑρμηνεία αὐτῶν, προκειμένου ὄντως νά βοηθοῦν στήν εὕρεση τοῦ Χριστοῦ καί στή ζωντανή σχέση μέ τόν Τριαδικό Θεό. Διαφορετικά μία ἐπιπόλαια καί ἀδιάκριτη ἐφαρμογή τους μπορεῖ νά ὁδηγήσει στό ἐντελῶς ἀντίθετο ἀποτέλεσμα: νά γίνουν καταστροφικά μέσα τοῦ ἀνθρωπίνου προσώπου. Ὁ μεγάλος σύγχρονος ἅγιος τῆς ἐποχῆς μας Παΐσιος Ἁγιορείτης ἐξέφραζε τήν ἀλήθεια μέ τόν γνωστό χαριτωμένο καί ἄμεσο τρόπο του: «Οἱ κανόνες στά χέρια ὁρισμένων ἀδιακρίτων γίνονται κανόνια πού καταστρέφουν τούς ἀνθρώπους».
5. ῞Ενα ἐρώτημα πού τίθεται βεβαίως συχνά γιά τίς Οἰκουμενικές Συνόδους εἶναι: ὅλες οἱ Σύνοδοι ἅμα τῇ συγκροτήσει τους εἶναι καί οἰκουμενικές; Κι ἡ ἀπάντηση εἶναι, ἀσφαλῶς καί ὄχι. Διότι ὐπῆρξαν Σύνοδοι πού συγκροτήθηκαν μέ ὅλα τά δεδομένα μίας Οἰκουμενικῆς Συνόδου, ἀλλ᾽ ἀπορρίφτηκαν ἀπό τήν ᾽Εκκλησία (π.χ. ἡ εἰκονομαχική Σύνοδος τῆς ῾Ιέρειας, ἡ Σύνοδος τῆς Φερράρας- Φλωρεντίας). ᾽Εκεῖνο πού συνιστᾶ κριτήριο γιά τή γνησιότητα μίας Συνόδου καί τοῦ χαρακτηρισμοῦ της ὡς Οἰκουμενικῆς εἶναι ἡ ἔκφραση τῆς ἀλήθειας, ἡ συνέχεια δηλαδή τῆς ἀπαρχῆς Παράδοσης τοῦ Χριστοῦ, τῶν ᾽Αποστόλων καί τῶν Πατέρων τῆς ᾽Εκκλησίας. Κι αὐτός πού βεβαιώνει ἤ ὄχι ὅτι ἐκφράστηκε ὀρθά ἡ ἀλήθεια εἶναι ὁ πιστός λαός, κληρικοί καί λαϊκοί. ῎Αν ὁ πιστός λαός ἀποδεχθεῖ ἐν εὐχαριστίᾳ τίς ἀποφάσεις τῆς Συνόδου, ἄν τό ἔργο της νύξει τίς καρδιές καί ὁ λαός ὀδηγηθεῖ σέ δοξολογία τοῦ Θεοῦ, τότε ναί! ἡ ἀλήθεια ἐκφράστηκε, ἡ Σύνοδος ἑπομένως ἔχει χαρακτήρα Οἰκουμενικό.
ΣΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΜΑΣ, ᾽Εκκλησία τῶν Οἰκουμενικῶν Συνόδων, ζοῦμε μέ ἀσφάλεια τήν πίστη μας. Μποροῦμε χωρίς προβλήματα νά ζήσουμε τόν Χριστό καί Θεό μας. Τό μόνο πρόβλημα ἀσφαλῶς πού ὑφίσταται διαχρονικά εἶναι ὁ ἴδιος ὁ ἑαυτός μας. ῾Η δική μας βούληση συνιστᾶ τίς περισσότερες φορές τό ἀνάχωμα πού ἐμποδίζει τήν ἐμπειρική ἐπιβεβαίωση τῆς ἀλήθειας. ᾽Αλλά βεβαίως σ᾽ αὐτό δέν φταίει ἡ ᾽Εκκλησία.

https://pgdorbas.blogspot.com/

ΚΥΡΙΑΚΗ Δ΄ ΛΟΥΚΑ (Τοῦ καλοῦ σπορέως)



«Τίς εἴη ἡ παραβολή αὕτη;» (Λουκ. 8, 9)
Η ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΟΥ ΚΑΛΟΥ ΣΠΟΡΕΩΣ είναι μία από τις γνωστότερες και σπουδαιότερες παραβολές του Κυρίου. Απόδειξη τούτου το γεγονός ότι την διασώζουν και οι τρεις συνοπτικοί λεγόμενοι ευαγγελιστές (Ματθαίος, Μάρκος, Λουκάς) και μάλιστα πρώτη κατά σειράν από τις άλλες. Επίτηδες μάλιστα η Εκκλησία μας την έχει τοποθετήσει να αναγινώσκεται  τον Οκτώβριο, δεδομένου ότι σχετικά τότε ξεκινά η εκάστοτε ιεραποστολική και κηρυκτική, όπως λέμε, περίοδός της. Παρμένη η παραβολή από την αγροτική ζωή της Παλαιστίνης – κατά την οποία η σπορά προηγείτο του οργώματος – αναφέρεται στον γεωργό, ο οποίος ρίχνει τον σπόρο στο έδαφος, αλλ’  ενώ εκείνος είναι ο ίδιος, όπως και ο σπόρος, η καρποφορία ποικίλλει: αλλού ο σπόρος δεν καρποφορεί καθόλου, λόγω του πατημένου εδάφους, αλλού καρποφορεί ελάχιστα για να χαθεί έπειτα εντελώς, αλλού πολύ πλούσια, σαν το καλό έδαφος,  κάτι που είναι ευνόητο ότι τονίζει τον ρόλο και την «ευθύνη» του εδάφους. Η παραβολή δεν φαίνεται ότι κατανοήθηκε από τους ακροατές του Κυρίου. Απαιτήθηκε η ερμηνεία της από Εκείνον, μετά μάλιστα από την ερώτηση και των ίδιων των μαθητών Του: Κύριε, τι σημαίνει η παραβολή αυτή; «Τις είη η παραβολή αύτη;»
1. ΘΑ ΠΡΕΠΕΙ ΚΑΤΑΡΧΑΣ να υπενθυμίσουμε ότι η εντύπωση που συνήθως υπάρχει για τις παραβολές του Κυρίου, ότι δηλαδή είναι απλές ιστορίες από την καθημερινή ζωή προς μεγαλύτερη κατανόηση της διδασκαλίας Του, δεν είναι ακριβής. Διότι στον Κύριο η διδασκαλία Του μέσω των παραβολών, που καλύπτουν σχεδόν το ένα τρίτο (1/3) όσων δίδαξε, λειτουργεί περισσότερο ως πρόκληση-αφορμή για να φανερωθεί η γνησιότητα ή όχι  της διάθεσης του ανθρώπου απέναντι στον Θεό, παρά ως μία απλή διευκόλυνσή του. Αυτό σημαίνει ότι εκείνοι που πράγματι αναζητούσαν την αλήθεια, οι καλοπροαίρετοι άνθρωποι, προσανατολίζονταν προς αυτήν και φωτίζονταν από τον Κύριο, ο Οποίος τους μυούσε στα μυστήρια της Βασιλείας του Θεού, ενώ οι άλλοι, οι μη αναζητητές, οι προσκολλημένοι μόνον στον κόσμο, συνεπώς περιστασιακοί και από περιέργεια ή κακή διάθεση ακροατές Του, σκοτίζονταν περισσότερο, σαν αυτούς που βλέπουν κάτι χωρίς να το βλέπουν, ή σαν αυτούς που ακούνε κάτι χωρίς τελικώς να το ακούνε. Στη δεύτερη αυτή περίπτωση ίσως έχει θέση μία διδασκαλία της Αγίας Γραφής περί προόδου της αμαρτίας: ο αμαρτωλός συνεχίζει να αμαρτάνει και ο ρυπαρός ρυπαίνεται ακόμη περισσότερο, μέχρις ότου φτάσουν δηλαδή στο σημείο της πλήρους πωρώσεως. Πρόκειται ίσως για μία «τιμωρία» του Θεού, παιδαγωγικού ασφαλώς χαρακτήρα, κατά την οποία Εκείνος, βλέποντας την αδιαφορία του ανθρώπου, παρ’ όλες τις ευκαιρίες που του δίνει για μεταστροφή του, τον αφήνει στο τέλος στις κακές επιλογές του, κάτι που συνιστά μία κόλαση του ανθρώπου.
2.  Η συγκεκριμένη παραβολή λοιπόν έχει ένα βαθύ νόημα, το οποίο ο Κύριος απεκάλυψε στους μαθητές Του, όψεις του οποίου είναι και τα παρακάτω:
(α) «Ο σπόρος εστίν ο λόγος του Θεού». Αυτό σημαίνει ότι ο λόγος αυτός περικλείει μέσα του τεράστια δύναμη, την οποία υποδηλώνει η αντιστοιχία με τον σπόρο. Όπως ο σπόρος, ενώ φαίνεται εξωτερικά μικρός και αδύναμος, έχει μέσα του δυνάμεις, ώστε να γίνει και δέντρο, το ίδιο και ο λόγος του Θεού: φαίνεται πολλές φορές «αδύναμος», εξωτερικά ίδιος με τους άλλους ανθρώπινους λόγους, όμως περικλείει τέτοιες δυνάμεις, που μπορούν να μεταμορφώσουν τη ζωή ενός ανθρώπου. «Ατομική βόμβα» τον έχουν χαρακτηρίσει και όχι άδικα. Κι είναι γνωστό ότι ο Κύριος πολλές φορές  μίλησε για τη δύναμη και την αξία του λόγου του Θεού. Μαγιά που μπορεί να ζυμώσει πολλά κιλά αλεύρου είπε ότι είναι η Βασιλεία Του που φανερώνεται με τον Ίδιο και τον λόγο Του, κρυμμένος θησαυρός και πολύτιμος μαργαρίτης που υπερβαίνει την αξία όλων των επιγείων πραγμάτων, σημείωσε αλλού για το ίδιο. Ο απόστολος Παύλος ήταν εκείνος που κατεξοχήν πρόβαλε τη δύναμη αυτού του λόγου: Συνιστά τη «δύναμιν του Θεού εις σωτηρίαν παντί τω πιστεύοντι», είπε. Κι αλλού: «Ζων ο λόγος του Θεού και ενεργής και τομώτερος υπέρ πάσαν μάχαιραν δίστομον και διϊκνούμενος άχρι μερισμού ψυχής τε και πνεύματος, αρμών τε και μυελών και κριτικός ενθυμήσεων και εννοιών καρδίας» (Εβρ. 4, 12).
Αιτία γι’  αυτό είναι το γεγονός ότι ο λόγος του Θεού αποτελεί ενέργεια Εκείνου και συνεπώς προσωπική Του παρουσία. Στον Θεό δηλαδή δεν υπάρχουν απρόσωπες και ανεξάρτητες από τις υποστάσεις Του δυνάμεις. Κάθε δύναμή Του, κάθε ενέργειά Του είναι στην πραγματικότητα προσωπική παρουσία δική Του. Έτσι και ο λόγος του Θεού: έχει τεράστια δύναμη, γιατί πρόκειται για τον ίδιο τον Θεό. Ο Κύριος πολλές φορές είχε τονίσει και αυτήν τη διάσταση, δηλαδή ότι αποδοχή του λόγου Του σημαίνει αποδοχή του Ίδιου μέσα στην ύπαρξη του ανθρώπου. Γι’  αυτό και οι άγιοι Πατέρες συχνά τόνιζαν ότι «ο Κύριος περικλείεται μέσα στις εντολές Του». Από την άποψη αυτή δίνεται με σαφήνεια απάντηση και στο ερώτημα πολλών «πώς μπορώ να δω και να συναντήσω τον Θεό;» Μόνο με την αποδοχή και την τήρηση των λόγων και των εντολών του Κυρίου, γεγονός που σημαίνει ότι η σχέση με τον Θεό δεν έχει θεωρητικό ή νοησιαρχικό χαρακτήρα, αλλά καθαρώς εμπειρικό. Την ώρα που ένας άνθρωπος θα τηρήσει τον λόγο του Θεού, εκείνην την ώρα θα δει την παρουσία του Θεού ενεργούσα μέσα σε όλη την ύπαρξή του. Αυτό συνιστά και την προϋπόθεση, προκειμένου να ενεργοποιείται η χάρη του Κυρίου μέσα από τα μυστήρια και μάλιστα της Θείας Ευχαριστίας.
(β) Ενώ όμως έχει τέτοια δύναμη ο σπόρος, ο λόγος του Θεού, εξαρτάται η ενέργειά του από το έδαφος στο οποίο θα πέσει, δηλαδή από το τι ψυχή θα συναντήσει. Όπως συχνά τονίζεται, ο παντοδύναμος Θεός αυτοπεριορίζεται, διότι ακριβώς σέβεται τη δοσμένη από Αυτόν στον άνθρωπο ελευθερία του. Η παραβολή του σπορέως αποτελεί  εναργή  απόδειξη της αλήθειας αυτής. Με άλλα λόγια, χωρίς τη συγκατάθεση του ανθρώπου ο λόγος του Θεού παραμένει ανενέργητος και «κενός». Όπως το σημειώνει και ο απόστολος Παύλος, ο οποίος παρακαλεί τους μαθητές του «μη εις κενόν δέξασθαι την χάριν του Θεού», να μην πάει χαμένη η χάρη του Θεού. Κι είναι δραματική και η εξής επισήμανση: πάει χαμένη η χάρη του Θεού, όταν ο άνθρωπος όχι μόνον την απορρίπτει, αλλά κι όταν μπορεί να την έχει αποδεχθεί! Εννοούμε ότι όχι μόνον το πατημένο έδαφος – ο άνθρωπος που έχει πλήρως αποστρέψει το πρόσωπό του από τον Θεό – αλλά και το πετρώδες και το ακανθώδες έδαφος, δηλαδή οι άνθρωποι που έχουν ανταποκριθεί σε πρώτη φάση στην κλήση του Θεού, αλλά δεν πρόσεξαν και δεν επέμειναν σ’ αυτήν, έχασαν τον Θεό.
 (γ) Εκτός από τον παράγοντα άνθρωπο με την ελευθερία του υπάρχει και κάποιος άλλος που παρεμβάλλεται στη διαδικασία της σποράς, της αποδοχής του λόγου του Θεού στην ψυχή του ανθρώπου: ο «εχθρός άνθρωπος» που λέει άλλη παραβολή, δηλαδή ο διάβολος. Είναι γνωστό: ο διάβολος προσπαθεί παντοιοτρόπως να εμποδίσει τον άνθρωπο από το άκουσμα του λόγου του Θεού, πολύ περισσότερο από την εφαρμογή του. Διότι ακριβώς γνωρίζει ότι ο λόγος του Θεού, αν γίνει αποδεκτός,  αποτελεί τη σωτηρία του ανθρώπου. Αξίζει να υπενθυμίσουμε το περιστατικό από την ασκητική παράδοση της Εκκλησίας, κατά το οποίο ηγούμενος μοναστηριού που ενώ δίδασκε τους μοναχούς του, έβλεπε ότι αυτοί αποκοιμώντο  με συνέργεια του διαβόλου, σταμάτησε τη διδασκαλία και άρχισε το «κουτσομπολιό». Αμέσως ξύπνησαν όλοι. Και βρήκε ευκαιρία ο καλός ηγούμενος να τους διδάξει αυτήν την αλήθεια: στον λόγο του Θεού  ο διάβολος προκαλεί τον ύπνο, στο «κουτσομπολιό» ξυπνάει τους πάντες.
(δ) Το καλό έδαφος είναι η προϋπόθεση της επιτυχίας της σποράς. Πρόκειται για τους καλοπροαίρετους, όπως είπαμε, ανθρώπους, οι οποίοι ανταποκρίνονται στον λόγο του Θεού «εν καρδία καλή και αγαθή», επιμένουν σ’  αυτόν, παρ’  όλες τις δυσκολίες, εξωτερικές ή εσωτερικές, κάνουν υπομονή για να δουν το αποτέλεσμα. Το «κατέχουσιν και καρποφορούσιν εν υπομονή» που λέει ο Κύριος, αποτελεί το μυστικό για την ύπαρξη του καλού εδάφους. Διότι η υπομονή φανερώνει την αλήθεια της πίστεως και της ταπεινώσεως του ανθρώπου, της εμπιστοσύνης του ότι, έστω κι αν δεν βλέπει άμεσα και ορατά αποτελέσματα, η χάρη του Θεού ενεργεί στον κόσμο. Ο Κύριος επανειλημμένως τόνιζε ότι «εν τη υπομονή υμών κτήσασθε τας ψυχάς υμών». Κανείς δεν μπορεί να κερδίσει τη σωτηρία του, χωρίς την υπομονή. Κι οι άγιοι Πατέρες, εξηγώντας τον λόγο του Κυρίου, σημείωναν ότι η υπομονή συνιστά το υλικό, με το οποίο κτίζεται κάθε αρετή. Δεν είναι δηλαδή η υπομονή μία απλή αρετή, αλλά το συνοδευτικό κάθε αρετής.
3. Το καλό έδαφος είναι και η απάντηση για εκείνους που θέλουν να βλέπουν στην παραβολή του καλού σπορέως την αποτυχία του λόγου του Θεού στον κόσμο. Μία τέτοια θεώρηση συνιστά μυωπασμό, γιατί το καλό αυτό έδαφος φτάνει και στο εκατό τοις εκατό της καρποφορίας, μάλλον σε καρποφορία εκατό φορές περισσότερη από την προβλεπόμενη. Όπου υπάρχει καλή διάθεση, τα αποτελέσματα είναι παραπάνω από θεαματικά, δείγμα ότι και πάλι την ευθύνη της «αποτυχίας» έχει το έδαφος, ο ίδιος δηλαδή ο άνθρωπος και όχι η δύναμη του λόγου του Θεού ή η διάθεση του Γεωργού - Θεού. Το έχουμε ξανατονίσει: η ελευθερία του ανθρώπου, η δυνατότητά του να διαγράφει από τη ζωή του τον Ίδιο τον Θεό και τον λόγο Του, είναι ένα μυστήριο, το οποίο εκφεύγει των ορίων της απλής παραδοχής ότι η ελευθερία συνιστά μία απλή ιδιότητα του ανθρώπου. Κι από την άλλη βεβαίως, η αποκάλυψη του Κυρίου μέσω της παραβολής ότι αλλού η καρποφορία γίνεται στο τριάντα, αλλού στο εξήντα, αλλού στο εκατό, φανερώνει ότι υπάρχει διαβάθμιση του καλού εδάφους, με άλλα λόγια υπάρχει διαβάθμιση και στην αγιότητα. Υπάρχει άγιος και υπάρχει και Άγιος. «Αστήρ αστέρος διαφέρει».
Η ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΟΥ ΚΑΛΟΥ ΣΠΟΡΕΩΣ, ενώ φαίνεται απαισιόδοξη,  είναι μία πολύ παρήγορη και αισιόδοξη παραβολή. Ο Κύριος μάς προσανατολίζει στην καρποφορία του καλού εδάφους, την πλουσιοπάροχη δηλαδή χάρη Του, η οποία δεν προσφέρεται «εκ μέτρου», όταν συναντήσει άνθρωπο που αγαπά την αλήθεια. Από την άλλη όμως, με την αναφορά στα άλλα εδάφη, τα μη καρποφόρα, μας επισημαίνει την ευθύνη μας. Η παραβολή φωνάζει δυνατά και για τη διάσταση αυτή: ο καθένας μας είναι υπεύθυνος για τον εαυτό του. Θα πρέπει κάθε φορά να θέτουμε στον εαυτό μας το ερώτημα: τι έδαφος είμαι εγώ; Κι η απάντηση βεβαίως θα έρχεται στο βαθμό που θα υπάρχει ή όχι η παρουσία των καρπών. «Ο δε καρπός του Πνεύματός εστιν αγάπη, χαρά, ειρήνη, μακροθυμία, αγαθωσύνη, χρηστότης, πίστις, πραότης, εγκράτεια». Αν δεν επισημαίνουμε τους καρπούς αυτούς στη ζωή μας, μάλλον θα πρέπει να αρχίσουμε να βάζουμε ερωτηματικό και στον χριστιανισμό μας. Αλλά στην περίπτωση αυτή τα λόγια του Κυρίου ακούγονται φοβερά: «Παν κλήμα εν εμοί μη φέρον καρπόν αίρεται και εις πυρ βάλλεται». Κάθε κλήμα που είναι ενωμένο με Εμένα, αλλά δεν φέρει καρπό, ο Ουράνιος Γεωργός το κόβει και το πετάει στη φωτιά.

https://pgdorbas.blogspot.com/

Ο ΑΓΙΟΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΕΙΣ ΕΚ ΤΩΝ ΕΠΤΑ ΔΙΑΚΟΝΩΝ



«Ο άγιος Φίλιππος, άλλος από τον Φίλιππο τον μαθητή του Κυρίου, καταγόταν από την Καισάρεια της Παλαιστίνης, ήταν έγγαμος και από τον γάμο του απέκτησε τέσσερις θυγατέρες, προφήτιδες και οι τέσσερις της Εκκλησίας. Ο ευαγγελιστής Λουκάς στο δεύτερο βιβλίο του των Πράξεων των Αποστόλων τον μνημονεύει σε διάφορα περιστατικά. Καταστάθηκε από τους αγίους Αποστόλους Διάκονος της Εκκλησίας, για να υπηρετεί τις ανάγκες των χριστιανών, μαζί με τον άγιο Στέφανο και τους υπολοίπους διακόνους. Μετά τον διωγμό που ξέσπασε με τον θάνατο του αγίου Στεφάνου, πήγε στη Σαμάρεια, όπου κήρυξε και μαθήτευσε πολλούς στη χριστιανική πίστη, μεταξύ των οποίων και τον μάγο Σίμωνα, τον οποίο και βάπτισε. Ο ευαγγελιστής Λουκάς μνημονεύει το περιστατικό, κατά το οποίο ο Φίλιππος ηρπάγη από άγγελο, για να πλησιάσει έναν αξιωματούχο αιθίοπα, τον οποίο, αφού βρήκε να αναγινώσκει τον προφήτη Ησαΐα, κατήχησε και βάπτισε. Έπειτα αφού οδηγήθηκε και πάλι από άγγελο του Κυρίου στην πόλη της Αζώτου, φώτισε με τον λόγο του τους κατοίκους εκεί, οπότε μετά έφτασε στις Τράλλεις της Μικράς Ασίας. Εκεί επιτέλεσε μαζί με το κήρυγμα πολλά θαύματα, ίδρυσε εκκλησία, και τέλος εξεδήμησε προς τον Κύριο».
Είναι αξιοθαύμαστο το γεγονός ότι ο ευαγγελιστής Λουκάς προτιμά να αφιερώσει αρκετούς στίχους από το βιβλίο του «Πράξεις των Αποστόλων» στον απόστολο Φίλιππο, από τους εβδομήντα μαθητές του Κυρίου και έναν από τους επτά διακόνους της πρώτης Εκκλησίας, και όχι για παράδειγμα στον Απόστολο Φίλιππο, τον μαθητή του Χριστού εκ των δώδεκα,  ή τον Απόστολο Ναθαναήλ ή άλλους από τους Αποστόλους, πέραν βεβαίως του Αποστόλου Πέτρου και κυρίως του μετέπειτα Αποστόλου Παύλου, γεγονός που σημαίνει ότι ο Διάκονος Φίλιππος ήταν μία προσωπικότητα που δεν μπορούσε εύκολα κανείς να την ξεπεράσει και να μη την λάβει σοβαρώς υπ’  όψιν. Τα περιστατικά βεβαίως που διασώζονται από τη ζωή του πράγματι επιβεβαιώνουν την εκτίμηση αυτή, διότι τον βλέπουμε αφενός να δρα με τρόπο που θυμίζει τους μεγάλους Αποστόλους: έντονη ιεραποστολική φλόγα, δύναμη λόγου, επιτέλεση θαυμάτων, καθοδήγηση από αγγέλους, ίδρυση εκκλησιών, αφετέρου όλη η οικογένειά του να έχει επίσης μία ιδιαίτερη παρουσία στην Εκκλησία. Ιδιαιτέρως οι θυγατέρες του, τις οποίες μνημονεύει ο άγιος Λουκάς, υπήρξαν «παρθένοι και προφητεύουσαι», δηλαδή αφιερωμένες στον Θεό με το χάρισμα της προφητείας, άρα με τη δυνατότητα να προφητεύουν και να διδάσκουν τον λαό.
Ο εκκλησιαστικός μας υμνογράφος αναφέρεται συχνά στο χάρισμα λόγου που είχε ο άγιος Φίλιππος ο Διάκονος. Τέτοιο χάρισμα που το Πνεύμα του Θεού είδαμε ότι τον έστελνε σε διάφορες αποστολές, προκειμένου να καθοδηγήσει και να πείσει όχι μόνο απλούς, αλλά και μορφωμένους και υψηλά ισταμένους ανθρώπους. Το περιστατικό με τον αιθίοπα αξιωματούχο αποτελεί ένα μικρό δείγμα της αλήθειας αυτής. Ένας ύμνος μάλιστα από την τρίτη ωδή του κανόνα του όρθρου είναι αρκετά αποκαλυπτικός πάνω σ’ αυτό: «Ιόν ψυχόλεθρον φυγείν και σωτήριον χάριν υποδέξασθαι πείθεις, μελιρρύτοις λαλιαίς, τους απωσθέντας μακράν αγνωσία, Φίλιππε θεόπνευστε». Δηλαδή: Φίλιππε θεόπνευστε, πείθεις αυτούς που είναι μακριά από τον Θεό, λόγω της άγνοιάς τους, αφενός να αποφύγουν το δηλητήριο της μη ορθής πίστεως που καταστρέφει τις ψυχές, αφετέρου να δεχτούν τη χάρη του Θεού που οδηγεί στη σωτηρία, «μελιρρύτοις λαλιαίς». Ο λόγος του αγίου Φιλίππου ήταν πολύ πειστικός, έτσι ώστε να αποδέχονται οι άνθρωποι την πίστη του Χριστού. Χρησιμοποιεί όμως ο υμνογράφος και μία πολύ όμορφη φράση, που δείχνει κατεξοχήν τη δύναμη λόγου του αγίου: «μελιρρύτοις λαλιαίς». Δηλαδή, όταν μιλούσε ο άγιος για τον Χριστό, μιλούσε με τέτοιον τρόπο, που τα λόγια του ήταν σαν να έρρεε μέλι. Πρέπει να εννοήσουμε ότι το μελίρρυτο των λόγων του δεν έγκειτο μόνον στο περιεχόμενο, αλλά και στη μορφή και στον τρόπο που χρησιμοποιούσε. Πρόβαλλε βεβαίως πάντοτε τον Χριστό – «την του Λόγου δόξαν διηγούμενος» θα πει κάπου αλλού ο υμνογράφος, δηλαδή διηγείτο τη δόξα του Κυρίου Ιησού ως Θεού και ανθρώπου, και μάλιστα επιβεβαιώνοντας τη διήγηση αυτή και με θαύματα: «εν σημείοις φοβεροίς» - αλλά με καλλιέπεια λόγου, με ήρεμο και προσιτό στους ανθρώπους που απευθυνόταν τρόπο.
Και γίνεται βεβαίως παράδειγμα διαχρονικό σ’ αυτό. Ο λόγος της Εκκλησίας μας, η κατήχησή της στους ανθρώπους, αυτά τα δύο στοιχεία πρέπει πάντοτε να έχει: πρώτον, να προβάλλει τον Ιησού Χριστό, ως τον ενανθρωπήσαντα Θεό μας, ο Οποίος σταυρώθηκε και αναστήθηκε προς χάρη των ανθρώπων. Όπως το λέει και ο απόστολος των εθνών: «ουκ έκρινα του ειδέναι τι εν υμίν, ει μη Ιησούν Χριστόν, και τούτον εσταυρωμένον». Και δεύτερον: τον Χριστό που προβάλλει, να το κάνει με τρόπο όχι εξουσιαστικό, όχι με τον κακώς εννοούμενο κηρυγματικό τρόπο, δηλαδή ξερά δασκαλίστικο, αλλά ως αύρα απαλή, σαν μέλι που ευχαριστεί όχι τα αυτιά, αλλά τις καρδιές των ανθρώπων, με τον τρόπο που δίδαξαν αργότερα και οι μεγάλοι τρεις Ιεράρχες, προστάτες της παιδείας, που και εκείνοι «μελίρρυτοι ποταμοί της σοφίας» χαρακτηρίζονται. Δεν νομίζουμε ότι τελικώς ήταν τυχαίο που το Πνεύμα του Θεού χρησιμοποίησε τόσο έντονα τον άγιο Φίλιππο για να κηρύξει την πίστη του Χριστού. Ο Θεός δηλαδή αξιοποιεί κάθε φορά για την πραγματοποίηση του έργου Του τους ανθρώπους που έχουν τα αντίστοιχα προς το έργο αυτό χαρίσματα. Ο άγιος Φίλιππος λοιπόν ήταν από τους ιδιαιτέρως προικισμένους από τον Θεό, που κατέθεσε ολόκληρο τον εαυτό του στην υπηρεσία Εκείνου.

https://pgdorbas.blogspot.com/

Το Αποστολικό και Ευαγγελικό ανάγνωσμα της Κυριακής



† Κυριακῇ 11 Ὀκτωβρίου 2026 (Δ' Λουκᾶν)
† Τῶν Ἁγίων Πατέρων τῆς Ζ' Οἰκουμενικῆς Συνόδου
Τὸ Εὐαγγέλιον
Ἐκ τοῦ κατά Λουκᾶν
Κεφ. η' : 5-15
Εἶπεν ὁ Κύριος τήν παραβολήν ταύτην· Ἐξῆλθεν ὁ σπείρων τοῦ σπεῖραι τὸν σπόρον αὐτοῦ· καὶ ἐν τῷ σπείρειν αὐτὸν ὃ μὲν ἔπεσε παρὰ τὴν ὁδόν, καὶ κατεπατήθη, καὶ τὰ πετεινὰ τοῦ οὐρανοῦ κατέφαγεν αὐτό· καὶ ἕτερον ἔπεσεν ἐπὶ τὴν πέτραν, καὶ φυὲν ἐξηράνθη διὰ τὸ μὴ ἔχειν ἰκμάδα· καὶ ἕτερον ἔπεσεν ἐν τῷ μέσῳ τῶν ἀκανθῶν, καὶ συμφυεῖσαι αἱ ἄκανθαι ἀπέπνιξαν αὐτό· καὶ ἕτερον ἔπεσεν εἰς τὴν γῆν τὴν ἀγαθήν, καὶ φυὲν ἐποίησε καρπὸν ἑκατονταπλασίονα. ᾿Επηρώτων δὲ αὐτὸν οἱ Μαθηταὶ αὐτοῦ λέγοντες· Τίς εἴη ἡ παραβολὴ αὕτη; Ὁ δὲ εἶπεν· Ὑμῖν δέδοται γνῶναι τὰ μυστήρια τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ, τοῖς δὲ λοιποῖς ἐν παραβολαῖς, ἵνα βλέποντες μὴ βλέπωσι καὶ ἀκούοντες μὴ συνιῶσιν. Ἔστι δὲ αὕτη ἡ παραβολή· Ὁ σπόρος ἐστὶν ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ· Οἱ δὲ παρὰ τὴν ὁδόν ,εἰσιν οἱ ἀκούσαντες· εἶτα ἔρχεται ὁ διάβολος, καὶ αἴρει τὸν λόγον ἀπὸ τῆς καρδίας αὐτῶν, ἵνα μὴ πιστεύσαντες σωθῶσιν. Οἱ δὲ ἐπὶ τῆς πέτρας, οἳ ὅταν ἀκούσωσι, μετὰ χαρᾶς δέχονται τὸν λόγον, καὶ οὗτοι ρίζαν οὐκ ἔχουσιν, οἳ πρὸς καιρὸν πιστεύουσι καὶ ἐν καιρῷ πειρασμοῦ ἀφίστανται. Τὸ δὲ εἰς τὰς ἀκάνθας πεσόν, οὗτοί εἱσιν οἱ ἀκούσαντες, καὶ ὑπὸ μεριμνῶν καὶ πλούτου καὶ ἡδονῶν τοῦ βίου πορευόμενοι συμπνίγονται, καὶ οὐ τελεσφοροῦσι. Τὸ δὲ ἐν τῇ καλῇ γῇ, οὗτοί εἰσιν, οἵ τινες ἐν καρδίᾳ καλῇ καὶ ἀγαθῇ, ἀκούσαντες τὸν λόγον, κατέχουσι, καὶ καρποφοροῦσιν ἐν ὑπομονῇ. Ταῦτα λέγων ἐφώνει· Ὁ ἔχων ὦτα ἀκούειν, ἀκουέτω.

Ὁ Ἀπόστολος
Πρὸς Τίτον Ἐπιστολῆς Παύλου τὸ ᾽Ανάγνωσμα
Κεφ. γ' : 8-15
Τέκνον Τίτε, πιστὸς ὁ λόγος· καὶ περὶ τούτων βούλομαί σε διαβεβαιοῦσθαι, ἵνα φροντίζωσι καλῶν ἔργων προΐστασθαι οἱ πεπιστευκότες τῷ Θεῷ. Ταῦτά ἐστι τὰ καλὰ καὶ ὠφέλιμα τοῖς ἀνθρώποις· μωρὰς δὲ ζητήσεις καὶ γενεαλογίας καὶ ἔρεις καὶ μάχας νομικὰς περιΐστασο· εἰσὶ γὰρ ἀνωφελεῖς καὶ μάταιοι. Αἱρετικὸν ἄνθρωπον μετὰ μίαν καὶ δευτέραν νουθεσίαν παραιτοῦ, εἰδὼς ὅτι ἐξέστραπται ὁ τοιοῦτος καὶ ἁμαρτάνει ὢν αὐτοκατάκριτος. ῞Οταν πέμψω ᾿Αρτεμᾶν πρός σε ἢ Τυχικόν, σπούδασον ἐλθεῖν πρός με εἰς Νικόπολιν· ἐκεῖ γὰρ κέκρικα παραχειμάσαι. Ζηνᾶν τὸν νομικὸν καὶ ᾿Απολλὼ σπουδαίως πρόπεμψον, ἵνα μηδὲν αὐτοῖς λείπῃ. Μανθανέτωσαν δὲ καὶ οἱ ἡμέτεροι καλῶν ἔργων προΐστασθαι εἰς τὰς ἀναγκαίας χρείας, ἵνα μὴ ὦσιν ἄκαρποι. ᾿Ασπάζονταί σε οἱ μετ᾿ ἐμοῦ πάντες. Ἄσπασαι τοὺς φιλοῦντας ἡμᾶς ἐν πίστει. ῾Η χάρις μετὰ πάντων ὑμῶν· ἀμήν.

ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ



Η άμα­ξα με την οποία φτά­νει κα­νείς στην Βα­σι­λεία των Ου­ρα­νών εί­ναι η υπο­μο­νή. Και την υπο­μο­νή μόνο με τις δο­κι­μα­σί­ες μπο­ρεί κα­νείς να την απο­κτή­σει. Γι' αυτό ακρι­βώς και στέλ­νον­ται.

Άγιος Θεοφάνης ο Έγκλειστος

Σάββατο 10 Οκτωβρίου 2026

Ύστερα από μία κουραστική μέρα, μας είναι απαραίτητη η βραδυνή προσευχή




Το βράδυ, κατάκοπος καθώς είμαι από το μόχθο της ημέρας, δεν έχω όρεξη για προσευχή.
Άλλωστε, γιατί να προσευχηθώ;
Μα πως είναι δυνατό!
Να μην έχει κανείς διάθεση επικοινωνίας με τον Κύριο, έστω και εξουθενωμένος σωματικά;
Μήπως οι οποιεσδήποτε διασκεδάσεις ξεκουράζουν τον άνθρωπο;
Όχι, αυτές τον καταπονούν περισσότερο, ενώ η προσευχή έλκει τη θεία χάρη, που αναπαύει σώμα και ψυχή.
Δεν προσεύχεστε, λοιπόν…
Ή είστε θυμωμένοι με το Θεό ή πιστεύετε ότι δεν Τον έχετε ανάγκη.
Γιατί να προσευχηθώ;
Αναρωτιέστε.
Νιώθετε αυτάρκεια και αυτοϊκανοποίηση.
Είστε χορτάτοι!
Και δεν θέλετε να ζητάτε…
Κάθε βράδυ, όσο κουρασμένοι κι αν είστε, μην παραλείπετε να καταφεύγετε σ’ Εκείνον.
Να προσεύχεστε γονατιστοί ή καθισμένοι.
Και όταν μπορείτε, να σηκώνεστε όρθιοι.
Δεν έχει τόση σημασία η στάση, φτάνει να προσεύχεστε.
Να ευχαριστείτε τον Κύριο για την ημέρα που πέρασε, όσο δύσκολη κι αν ήταν.
Να Τον παρακαλάτε για μια καλή νύχτα και να ζητάτε συγχώρηση.
Με βαθειά μετάνοια για τα σφάλματά σας.
Προσευχή τη νύχτα στο κρεβάτι.
Στη διάρκεια της νύχτας, όποτε ξυπνάτε για λίγο και πριν σας ξαναπάρει ο ύπνος.
Να προσεύχεστε έτσι όπως είστε ξαπλωμένοι.
Αυτό δεν είναι κακό.
Απεναντίας μάλιστα, αν συνηθίσετε να λέτε την ευχή ή κάποιον ψαλμό στα μεσοδιαστήματα του ύπνου θα διώχνετε όλους τους κακούς λογισμούς, που σας πολεμούν εκείνη την ώρα.

Οσίου Θεοφάνους του Εγκλείστου
https://www.askitikon.eu/

Τρεις πειρασμοί που ταλαιπωρούν τον άνθρωπο




Πρώτος πειρασμός είναι η απληστία, δηλαδή η επιθυμία του ανθρώπου ν’ αποκτά όλο και περισσότερα υλικά.
Δεύτερος πειρασμός είναι το θαύμα. Σ’ όλη μας τη ζωή περιμένουμε ένα θαύμα, για να πειστούμε ότι μας αγαπάει ο Θεός. Αυτό όμως δεν είναι δείγμα σχέσης του παιδιού με τον Πατέρα, πρέπει να έχουμε εμπιστοσύνη στον Θεό.
Τρίτος πειρασμός είναι η δύναμη και η εξουσία. Θέλουμε να κυβερνάμε τους άλλους, θέλουμε να είμαστε πρώτοι, να υποτιμάμε και να ευτελίζουμε τον συνάνθρωπό μας.
Επίσης, πλέον δεν σεβόμαστε τον συνάνθρωπο που είναι δίπλα μας. Είμαστε συνυπεύθυνοι στην κατάσταση που ζούμε και για ν’ αλλάξει αυτό πρέπει να κάνουμε αυτοκριτική.
Το φάρμακο, εξ άλλου, δεν είναι μόνο η προσπάθεια στα συμβούλια και να ζητάμε βοήθεια, αλλά η μετάνοια, δηλ. η αλλαγή του νου, πορείας, κατεύθυνσης και εκεί που καταλαβαίνουμε ότι έχουμε κάνει λάθος να το διορθώνουμε. Αυτό που ζούμε σήμερα είναι ο πειρασμός να μας καλεί να αφήνουμε την πίστη στον Θεό και να διεκδικούμε οτιδήποτε με δύναμη και εξουσία.
«Έχουμε ανάγκη από απλότητα και ταπείνωση»

https://www.askitikon.eu/

Τι σημαίνει Μνήμη Θεού;




«Μνήμη Θεού» σημαίνει ότι ο νους είναι στον Θεό, ζει ο άνθρωπος τον Θεό, οπότε βλέπει παντού τον Θεό. Αυτός που κατορθώνει να έχει συνέχεια τον νου του στον Θεό, αισθάνεται συνέχεια την παρουσία του Θεού και συγκλονίζεται από ευγνωμοσύνη, γιατί όλα τα βλέπει ως ευλογία του Θεού.
Μια ματιά να ρίξει γύρω του, καταλαβαίνει ότι ο Θεός παρακολουθεί όχι μόνον τον άνθρωπο, αλλά και όλο το σύμπαν, και τις πιο μικρές και ασήμαντες λεπτομέρειες. Όπου να κοιτάξει, βλέπει και αλλοιώνεται από την παρουσία του Θεού.
Ρίχνει μια ματιά στον ουρανό και αλλοιώνεται από την παρουσία του Θεού. Ρίχνει μια ματιά στη γη ,βλέπει τα πουλιά, τα δένδρα, και βλέπει τον Θεό, τον Δημιουργό τους. Αυτό είναι και προσευχή, είναι και μνήμη Θεού».

Γέρων Παϊσιος Αγιορείτης
https://www.askitikon.eu/

Ἁγίου Ἰσαάκ τοῦ Σύρου...




Α. Τί σημαίνει τό «γρηγορεῖτε καί προσεύχεσθε ἵνα μή εἰσέλθητε εἰς πειρασμόν;»
«Νά προσεύχεσαι, λέγει, νά μήν εἰσέλθεις σέ πειρασμούς τῆς πίστης σου. Νά προσεύχεσαι νά μήν εἰσέλθεις στόν πειρασμό τοῦ δαίμονα τῆς βλασφημίας καί τῆς ὑπερηφάνειας μέ τήν οἴηση τοῦ νοῦ σου. Νά προσεύχεσαι νά μήν εἰσέλθεις, κατά παραχώρηση τοῦ Θεοῦ, στούς φανερούς πειρασμούς τῶν αἰσθήσεων, πού ὁ διάβολος ξέρει πῶς νά σοῦ δημιουργεῖ ὅταν τό ἐπιτρέπει ὁ Θεός λόγω τῶν ἀνόητων λογισμῶν πού καλλιεργεῖς. Νά προσεύχεσαι νά μήν εἰσέλθεις στούς πειρασμούς τῆς ψυχῆς μέσα ἀπό ἀμφιβολίες καί προκλήσεις, μέ τίς ὁποῖες ἡ ψυχή σύρεται βίαια σέ μεγάλη σύγκρουση.
Ἀκόμα καί ἔτσι, ἑτοιμάσου νά δεχτεῖς ὁλόψυχα σωματικούς πειρασμούς. Νά τούς διαπλεύσεις μέ ὅλα σου τά μέλη καί νά γεμίσεις τά μάτια σου μέ δάκρυα, ἔτσι ὥστε ὁ ἄγγελος πού σέ φυλάει νά μή σέ ἐγκαταλείψει. Ἐπειδή χωρίς δοκιμασίες δέν φαίνεται ἡ Πρόνοια τοῦ Θεοῦ καί δέν μπορεῖς νά ἀποκτήσεις παρρησία μπροστά στόν Θεό, οὔτε νά μάθεις τή σοφία τοῦ Πνεύματος, οὔτε μπορεῖ νά ἑδραιωθεῖ μέσα σου ὁ θεῖος πόθος.
Πρίν ἀπό τούς πειρασμούς ὁ ἄνθρωπος προσεύχεται στόν Θεό σάν νά εἶναι ξένος, ἀλλά ὅταν εἰσέρχεται στούς πειρασμούς γιά χάρη τῆς ἀγάπης του καί δέν ἀφήνεται νά ἐκτραπεῖ, τότε ἄμεσα ἔχει, οὕτως εἰπεῖν, τόν Θεό ὡς χρεώστη του καί ὁ Θεός τόν ὑπολογίζει ὡς ἀληθινό φίλο, διότι γιά χάρη τοῦ θελήματός Του πολέμησε ἐναντίον τοῦ ἐχθροῦ του καί τόν νίκησε. 
Αὐτό σημαίνει «προσεύχεσθε ἵνα μή εἰσέλθετε εἰς πειρασμόν». Καί πάλι, νά προσεύχεσαι νά μήν εἰσέλθεις στό φοβερό πειρασμό τοῦ διαβόλου γιά τήν ἀλαζονεία σου, ἀλλά ἐπειδή ἀγαπᾶς τόν Θεό, ὥστε ἡ δύναμή Του νά σοῦ εἶναι ἀρωγός, καί διά μέσου σου νά συντρίψει τούς ἐχθρούς Του. Νά προσεύχεσαι νά μήν εἰσέλθεις σέ τέτοιες δοκιμασίες ἐξαιτίας τῆς ἀφροσύνης τῶν λογισμῶν καί τῶν ἔργων σου, ἀλλά ἀντίθετα γιά νά δοκιμαστεῖ ἡ ἀγάπη σου πρός τόν Θεό καί γιά νά δοξαστεῖ ἡ δύναμή Του στήν ὑπομονή σου».

Β. Γιατί ὁ Θεός παραχωρεῖ τούς πειρασμούς;
«Ἔχοντας πείρα τῶν πολλῶν ἐπεμβάσεων τῆς θείας συνδρομῆς στούς πειρασμούς, ὁ ἄνθρωπος ἀποκτᾶ ἐπίσης σταθερή πίστη. Ἀπ’ ἐκεῖ καί ἔπειτα γίνεται ἄφοβος καί μέ τήν ἄσκηση πού ἔκανε ἀποκτᾶ θάρρος στούς πειρασμούς. Ὁ πειρασμός ὠφελεῖ τόν καθένα…
Οἱ ἀγωνιστές δοκιμάζονται γιά νά αὐξήσουν τόν πλοῦτο τους. Οἱ ὀκνηροί δοκιμάζονται γιά νά προφυλαχθοῦν ἀπ’ ὅ,τι εἶναι βλαβερό σ’ αὐτούς. Οἱ νυσταλέοι δοκιμάζονται, γιά νά παρασκευαστοῦν γιά ἀγρυπνία. Ἐκεῖνοι πού βρίσκονται μακριά δοκιμάζονται γιά νά μπορέσουν νά πλησιάσουν τόν Θεό. Αὐτοί πού εἶναι τοῦ Θεοῦ, δοκιμάζονται γιά νά εἰσέλθουν μέ παρρησία στόν οἶκο του. 
Δέν ὑπάρχει κανένας ἄνθρωπος πού νά μήν αἰσθάνεται συνθλιμμένος τόν καιρό τῆς ἄσκησής του. Καί δέν ὑπάρχει κανένας ἄνθρωπος, πού νά μή βρίσκει πικρό τόν καιρό πού ποτίζεται μέ τό φαρμάκι τῶν δοκιμασιῶν. Χωρίς πειρασμούς ὁ ἄνθρωπος δέν μπορεῖ νά ἀποκτήσει ἰσχυρή κράση…».

Γ. Οἱ πειρασμοί μᾶς φέρνουν πιό κοντά στόν Θεό;
« Μόλις ἡ θεία Χάρις καταστήσει τό φρόνημά του ἀσφαλές…, ὥστε νά στηρίξει τήν ἐμπιστοσύνη του στόν Θεό, ἀρχίζει, λίγο λίγο, νά τόν εἰσάγει στούς πειρασμούς. Ἐπιτρέπει νά τοῦ στέλλονται πειρασμοί πού νά ταιριάζουν στά μέτρα του, γιά νά μπορεῖ νά βαστάξει τήν ἰσχύ τους. Ἀλλά μέσα σ’ αὐτούς τούς πειρασμούς, ἡ βοήθεια τῆς Χάριτος βρίσκεται ὁλοφάνερα κοντά του, γιά νά παίρνει θάρρος, ἕως ὅτου σιγά σιγά γυμναστεῖ, ἀποκτήσει σοφία καί περιφρονήσει τούς ἐχθρούς του, ἔχοντας ἐμπιστοσύνη στόν Θεό. 
Διότι δέν εἶναι δυνατόν χωρίς πειρασμούς νά ἀποκτήσει ἕνας ἄνθρωπος σοφία στόν πνευματικό πόλεμο, νά γνωρίσει τόν Εὐεργέτη του, νά αἰσθανθεῖ τόν Θεό καί νά στερεωθεῖ μυστικά ἡ πίστη του, παρά μέ τή δύναμη τῆς ἐμπειρίας πού ἔχει κερδίσει…
Ἡ θαυμαστή ἀγάπη τοῦ Θεοῦ γιά τόν ἄνθρωπο δέν τοῦ γίνεται γνωστή παρά ὅταν βρίσκεται μέσα σέ περιστάσεις πού τοῦ στεροῦν τήν ἐλπίδα. Ἐδῶ εἶναι πού ὁ Θεός δείχνει τή δύναμη Τοῦ σώζοντάς τον».

Δ. Πότε ἔχουμε περισσότερους πειρασμούς;
«Ὅσο ταξιδεύεις στήν ὁδό πρός τήν πόλη τῆς Βασιλείας, καί πλησιάζεις τήν πόλη τοῦ Θεοῦ, τοῦτο νά σοῦ γίνει δείκτης: ἡ δύναμη τῶν πειρασμῶν πού συναντᾶς. Ὅσο πλησιάζεις καί προοδεύεις στήν πορεία σου, τόσο οἱ ἐναντίον σου πειρασμοί πληθύνονται. 
Ὁπότε αἰσθάνεσαι στή ψυχή σου διάφορους καί ἰσχυρότερους πειρασμούς στόν δρόμο σου, νά ξέρεις πώς ἐκείνη τή στιγμή ἡ ψυχή σου ἔχει ὄντως εἰσέλθει μυστικά σ’ ἕνα ἀνώτερο ἐπίπεδο καί ὅτι τῆς προσετέθη Χάρις στήν κατάσταση ὅπου βρέθηκε. Διότι ὁ Θεός ὁδηγεῖ τή ψυχή στίς θλίψεις τῶν δοκιμασιῶν κατά τό μέτρο τῆς Χάριτος πού παραχωρεῖ».

Ε. Τί γίνεται μέ αὐτόν πού δέν ἀντέχει τούς πειρασμούς;
« Ἄν ἡ ψυχή τοῦ ἀνθρώπου ἔχει κάποια ἀδυναμία καί δέν διαθέτει ἀρκετή δύναμη γιά μεγάλους πειρασμούς καί συνεπῶς ζητᾶ νά εἰσέλθει σ’ αὐτούς, καί τήν εἰσακούσει ὁ Θεός, τότε γνώριζε σαφῶς πώς ὅσο ἡ ψυχή εἶναι ἀνεπαρκής γιά μεγάλες δοκιμασίες, στόν ἴδιο βαθμό εἶναι ἀνεπαρκής καί γιά τά μεγάλα χαρίσματα. Καί ὅσο ἀποτρέπονται οἱ μεγάλοι πειρασμοί ἀπό τό νά εἰσέλθουν στή ψυχή, στόν ἴδιο βαθμό παρακρατοῦνται ἀπό αὐτήν καί τά μεγάλα χαρίσματα. 
Ὁ Θεός δέν χορηγεῖ ἕνα μεγάλο χάρισμα χωρίς μιὰ μεγάλη δοκιμασία. Ὁ Θεός, κατά τή σοφία Του, πού βρίσκεται πέρα ἀπό τήν κατανόηση τῶν πλασμάτων Του, ὅρισε τά δῶρα Του νά παραχωροῦνται ἀνάλογα μέ τούς πειρασμούς».

ΣΤ. Οἱ πειρασμοί βοηθοῦν τήν πνευματική μας πρόοδο;
« Οἱ δοκιμασίες πού ἐπιβάλλονται γιά τήν προκοπή καί τήν αὔξηση τῆς ψυχῆς καί ἐκεῖνες μέ τίς ὁποῖες ἀσκεῖται, εἶναι οἱ ἑξῆς: 
ἡ ὀκνηρία καί ἡ κατάπτωση τοῦ σώματος, ἡ χαύνωση τῶν μελῶν, ἡ κατάθλιψη, ἡ σύγχυση τῆς διάνοιας, οἱ σωματικοί πόνοι, ἡ προσωρινή ἀπώλεια τῆς ἐλπίδας, ὁ σκοτισμός τῶν λογισμῶν, ἡ ἀπουσία ἀνθρώπινης βοήθειας, ἡ ἔνδεια γιά τίς σωματικές ἀνάγκες καί τά παρόμοια. 
Μέ αὐτούς τούς πειρασμούς ἡ ψυχή τοῦ ἀνθρώπου αἰσθάνεται ἔρημη καί ἀνυπεράσπιστη, ἡ καρδιά του ἀπονεκρώνεται καί ταπεινώνεται, δοκιμάζεται δέ μ’ αὐτό τόν τρόπο γιά νά φτάσει νά ἐπιθυμεῖ τόν Δημιουργό της. 
Ἡ θεία Πρόνοια, ὡστόσο, κατανέμει αὐτές τίς δοκιμασίες ἀνάλογα μέ τή δύναμη καί τίς ἀνάγκες ἐκείνων πού τίς ὑφίστανται. Σ’ αὐτές ἀναμιγνύονται ἡ παρηγοριά καί οἱ θλίψεις, τό φῶς καί τό σκοτάδι, οἱ πόλεμοι καί ἡ βοήθεια…
Αὐτό εἶναι τό σημάδι τῆς προκοπῆς τοῦ ἀνθρώπου μέ τή βοήθεια τοῦ Θεοῦ».

https://inpantanassis.blogspot.com/