Η Νηστεία των Χριστουγέννων

15 Νοεμβρίου, από σήμερον άρχεται η τεσσαρακονθήμερος νηστεία των Χριστουγέννων...
Επιτρέπεται εκτός Τετάρτης και Παρασκευής, μέχρι 17ης Δεκεμβρίου, από 18-24 κατάλυσις οίνου καί ελαίου (Ράλλη- Ποτλή, Σύνταγμα Ιερών Κανόνων, Τόμος Δ' σελ. 488, πρβλ. Πηδάλιον, Αθήναι 1841, υποσ. είς ερμηνεία του ΞΘ' κανόνος Αγ. Αποστόλων).
Σήμερα (σ.σ. αύριο) 15 Νοεμβρίου ἀρχίζει ἡ νηστεία τῶν Χριστουγέννων. Πρόκειται γιὰ μιὰ περίοδο ἔντονης πνευματικῆς ἐργασίας καὶ ψυχοσωματικῆς προετοιμασίας γιὰ τὸν ἑορτασμό τῆς μεγάλης ἑορτῆς τῆς Γεννήσεως τοῦ Κυρίου. 
Ἀπὸ τὶς 15 Νοεμβρίου ἕως τὶς 17 Δεκεμβρίου (κατ’ ἄλλη παράδοση ἕως τὶς 12 Δεκεμβρίου) νηστεύουμε τὸ κρέας, τὰ γαλακτομικά καὶ τὰ αὐγά καὶ τρῶμε ψάρι (ἐκτὸς βεβαίως Τετάρτης καὶ Παρασκευῆς, ποὺ νηστεύουμε αὐστηρά). Μετὰ τὶς 17 (ἢ 12) Δεκεμβρίου νηστεύουμε καὶ τὸ ψάρι. 
Ἡ νηστεία ὅμως κατὰ τὴν ὑπόδειξη τοῦ Κυρίου μας ἔχει νόημα, ὅταν συνδυάζεται μὲ προσευχὴ καὶ ἐλεημοσύνη. Γιὰ τὸ λόγο αὐτό, ἡ Ἐκκλησία μὲ τὴν ἔναρξη τῆς νηστείας μᾶς προσκαλεῖ σὲ ἐντονότερη λειτουργικὴ ζωή καὶ ἀγαθοεργία. 
Ἔτσι, ἡ ἐκκλησιαστικὴ παράδοση προβλέπει γιὰ τὴν περίοδο αὐτὴ τὴν καθημερινὴ -ἂν οἱ συνθῆκες τὸ ἐπιτρέπουν- τέλεση τῆς θείας λειτουργίας, τὴν τέλεση δηλαδὴ σαρανταλείτουργου. 
Ἡ τέλεση τοῦ σαρανταλείτουργου ἀποτελεῖ πολὺ μεγάλη εὐλογία. Εἶναι μιὰ θαυμάσια εὐκαιρία γιὰ βίωση τὴς μυστηριακῆς καὶ λατρευτικῆς ζωῆς, γιὰ ἐπαφὴ μὲ τὸν πλοῦτο τῆς ὑμνολογίας καὶ τῆς ἀκροάσεως τῶν θείων Γραφῶν, γιὰ συχνότερη θεία κοινωνία, γιὰ συχνότερη συγκρότηση τῆς ἐκκλησιαστικῆς κοινότητας. 
Ὁ ἅγιος Ἰγνάτιος ὁ Θεοφόρος μᾶς λέει: «Σπουδάζετε πυκνότερον συνέρχεσθαι εἰς εὐχαριστίαν θεοῦ καὶ εἰς δόξαν. Ὅταν γὰρ πυκνῶς ἐπὶ τὸ αὐτὸ γίνεσθε, καθαιροῦνται οἱ δυνάμεις τοῦ σατανᾶ καὶ λύεται ὁ ὄλεθρος αὐτοῦ», δηλαδὴ «Προσπαθεῖστε μὲ σπουδὴ νὰ ἔρχεσθε ὅλοι μαζί στὴ Σύναξη τῆς Θείας Εὐχαριστίας (Θεία Λειτουργία), γιὰ νὰ εὐχαριστεῖτε τὸν Θεὸ καὶ νὰ Τὸν δοξολογεῖτε. Διότι ὅταν συχνά ἔρχεσθε στὴ Σύναξη τῆς Θείας Εὐχαριστίας (Θεία Λειτουργία), συντρίβονται οι δυνάμεις του σατανᾶ καί λύεται κάθε ὀλέθρια ἐνέργεια του». 
Ἡ δύναμη τῆς Θείας Λειτουργίας δὲν εἶναι μαγική. Εἶναι ἡ δύναμη τῆς ἀγάπης καὶ τῆς ἑνότητας ἐν Χριστῷ. Ἡ Θεία Λειτουργία μᾶς μαθαίνει νὰ συγχωροῦμε, νὰ ἀγαποῦμε καὶ νὰ εἴμαστε ἑνωμένοι μὲ ὅλους τοὺς ἀνθρώπους. 
Γι’ αὐτὸ ἄλλωστε προσφέρουμε τὰ Δῶρα μας στὸ Θεό, τὸν Ἄρτο καὶ τὸν Οἶνο, προσευχόμενοι γιὰ ζῶντες καὶ κεκοιμημένους ἀδελφούς μας. Ἡ μνημόνευση τῶν ὀνομάτων τῶν ζώντων καὶ κεκοιμημένων προσώπων (ἀνάγνωση τῶν «Διπτύχων») εἶναι ἔργο πολὺ σημαντικὸ καὶ ἱερό, ποὺ θεσμοθετήθηκε ἀπὸ τοὺς ἁγίους Ἀποστόλους καὶ ἐπιτελεῖται ἀδιάλειπτα μέσα στοὺς αἰῶνες.

https://inpantanassis.blogspot.com/

Το «πορεύου καί σύ ποίει ὁμοίως» μεταφέρει την παραβολή στην προσωπική μας ζωή.

(Παραβολή του καλού Σαμαρείτη)
Η΄ Κυριακή του Λουκά: Λουκ. 10:25-37
 Η παραβολή του καλού Σαμαρείτη, που διαβάζεται την Η΄ Κυριακή του Λουκά, φανερώνει ότι η σχέση με τον Θεό δεν μπορεί να αποσπαστεί από τη σχέση με τον πάσχοντα άνθρωπο. Το ερώτημα του νομικού, «τί ποιήσας ζωὴν αἰώνιον κληρονομήσω;», προσδίδει στη συζήτηση σωτηριολογική διάσταση: το ζητούμενο δεν είναι απλώς η ηθική συμπεριφορά, αλλά η μετοχή στη ζωή του Θεού. Ο Χριστός τον παραπέμπει στον Νόμο, όπου η ολόψυχη αγάπη προς τον Κύριο συνδέεται με την αγάπη προς τον πλησίον (Δευτερονόμιο 6:5· Λευιτικό 19:18). Το «τοῦτο ποίει καὶ ζήσῃ» καλεί τον άνθρωπο να μεταβάλει τη γνώση της εντολής σε τρόπο υπάρξεως. Η αγάπη προς τον αόρατο Θεό δοκιμάζεται στη στάση απέναντι στον ορατό αδελφό (Α΄ Ιωάννου 4:20).
Το ερώτημα «καὶ τίς ἐστί μου πλησίον;» εκφράζει την προσπάθεια του νομικού να δικαιώσει τον εαυτό του, προσδιορίζοντας μέχρι πού φτάνει η υποχρέωση της αγάπης. Ο Ιησούς, όμως, δεν απαντά με έναν κατάλογο ανθρώπων που δικαιούνται τη συμπόνια μας. Μιλά για έναν τραυματισμένο άνθρωπο, χωρίς να δηλώνει την καταγωγή, τη θρησκεία ή την κοινωνική του θέση. Η ανάγκη του προηγείται κάθε διάκρισης. Απέναντι στον άνθρωπο που κινδυνεύει, το ουσιώδες δεν είναι αν ανήκει στον δικό μας κύκλο, αλλά αν εμείς θα σταθούμε δίπλα του.
Ο ιερέας και ο Λευίτης βλέπουν τον πληγωμένο και προσπερνούν. Το κείμενο δεν εξηγεί τα κίνητρά τους· επομένως, δεν χρειάζεται να τους αποδώσουμε προθέσεις που ο Ευαγγελιστής αποσιωπά. Η αντίθεση αναδεικνύεται στις πράξεις: εκείνοι απομακρύνονται, ενώ ο Σαμαρείτης πλησιάζει. 
Η ιερατική ιδιότητα και η υπηρεσία στον ναό δεν απαλλάσσουν τον άνθρωπο από την ευθύνη της έμπρακτης αγάπης· τον καλούν να φανερώνει με τη ζωή του το έλεος του Θεού. Παράλληλα, η επιλογή ενός Σαμαρείτη, μέλους μιας κοινότητας με ιστορική και θρησκευτική αντιπαλότητα προς τους Ιουδαίους, ανατρέπει τις αναμενόμενες αξιολογήσεις. Ο θεωρούμενος ξένος γίνεται υπόδειγμα εκπλήρωσης της θείας εντολής. Η παραβολή δεν καταδικάζει συλλογικά κάποια θρησκευτική κοινότητα· ελέγχει κάθε άνθρωπο που διαχωρίζει την πίστη από το έλεος.
Το «ἐσπλαγχνίσθη» αποτελεί το κεντρικό σημείο της αφήγησης. Η ίδια λέξη περιγράφει τη συμπόνια του Χριστού για τη χήρα της Ναΐν και του πατέρα για τον επιστρέφοντα άσωτο υιό (Λουκάς 7:13· 15:20). Η ευσπλαχνία δεν παραμένει συναίσθημα: γίνεται περιποίηση των τραυμάτων, μεταφορά, προσωπική φροντίδα και ανάληψη δαπάνης. Ο Σαμαρείτης διαθέτει χρόνο, αγαθά και κόπο, χωρίς να απαιτεί εγγυήσεις ανταπόδοσης. Ακόμη και η αναχώρησή του δεν διακόπτει τη μέριμνα για τον τραυματισμένο. Η αγάπη αποκτά συγκεκριμένο περιεχόμενο, συνέχεια και ευθύνη.
Η αρχαία χριστιανική ερμηνεία διακρίνει επίσης στον Σαμαρείτη εικόνα του ίδιου του Χριστού. Ο Ωριγένης, παραθέτοντας παλαιότερη ερμηνευτική παράδοση, συνδέει τον τραυματισμένο με τον Αδάμ, τον Σαμαρείτη με τον Χριστό και το πανδοχείο με την Εκκλησία. Αυτή η πνευματική ανάγνωση δεν ακυρώνει την άμεση πρόσκληση για βοήθεια· την ερμηνεύει μέσα από το μυστήριο της σωτηρίας. Ο Υιός του Θεού πλησιάζει την πληγωμένη ανθρωπότητα, προσλαμβάνει την ανθρώπινη φύση και ανοίγει οδό θεραπείας και κοινωνίας μαζί Του. Αντίστοιχα, η Εκκλησία καλείται να αποτελεί τόπο υποδοχής και φροντίδας, όπου ο τραυματισμένος δεν αντιμετωπίζεται ως ανεπιθύμητο βάρος.
Στο τέλος, ο Χριστός μεταστρέφει το αρχικό ερώτημα: ποιος από τους τρεις έγινε πλησίον του πληγωμένου; Ο πλησίον δεν είναι πλέον μια κατηγορία ανθρώπων που πρέπει να ορίσουμε, αλλά μια σχέση ευθύνης που καλούμαστε να αναλάβουμε. Η απάντηση «ὁ ποιήσας τὸ ἔλεος μετ᾿ αὐτοῦ» φανερώνει το κριτήριο αυτής της σχέσης. Δεν αρκεί να αναγνωρίζουμε αφηρημένα την αξία του άλλου· χρειάζεται να γινόμαστε παρουσία αγάπης μέσα στη δοκιμασία του.
Το «πορεύου καὶ σὺ ποίει ὁμοίως» μεταφέρει την παραβολή στην προσωπική μας ζωή. Η ακρόαση του Ευαγγελίου μέσα στη θεία Λειτουργία γίνεται πρόσκληση να καρποφορήσει η ευχαριστιακή κοινωνία στη διακονία του αδελφού. Ο μοναχικός, ο ασθενής, ο πρόσφυγας, ακόμη και εκείνος που θεωρούμε αντίπαλο, μπορούν να γίνουν ο τόπος της συνάντησής μας με τον Χριστό. Δεν καλούμαστε να σώσουμε τον εαυτό μας συσσωρεύοντας καλά έργα, αλλά να ανταποκριθούμε στη θεία αγάπη που πρώτη μας πλησίασε και μας θεραπεύει. Η αιώνια ζωή φανερώνεται ήδη ως κοινωνία με τον Θεό, η οποία καρποφορεί σε έλεος χωρίς αποκλεισμούς.

Mητροπολίτης Χονγκ Κονγκ ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ
https://proskynitis.blogspot.com/

5 φράσεις που προσπαθώ να τις βάζω μέσα στην καρδιά μου ώστε να κρατώ το καντηλάκι της ελπίδας μέσα μου άσβεστο.

Μέσα σε αυτόν τον παραλογισμό, τους πολέμους, τον πόνο και τη δυστυχία, και τη μοναξιά μου έρχονται 5 φράσεις στο μυαλό και προσπαθώ να τις βάζω μέσα στην καρδιά μου ώστε να κρατώ το καντηλάκι της ελπίδας μέσα μου άσβεστο.
Δεν είναι απλές φράσεις, είναι γεγονότα.Δεν είναι απλά λόγια παρηγοριάς.
Είναi μια πραγματικότητα που η ανθρωπότητα αρνείται πεισματικά να αντικρύσει. Έχει όμως ο Θεός.
✔«Θεὸς ἐφανερώθη ἐν σαρκί» (Α΄ Τιμ. 3,16).
✔Ἀνέστη Χριστός καί νεκρός οὐδείς ἐπί μνήματος. (Κατηχητικός Λόγος Αγ. Ιωάννου Χρυσοστόμου). 
✔«Ὅπου ἐπλεόνασε ἡ ἁμαρτία, ὑπερπερίσσευσε ἡ χάρις» (Πρός Ρωμαίους ε΄, 20) 
✔«Οπου Θεός δε βούλεται νικάται φύσεως τάξις» (Υμνος από τον όρθρο των Χριστουγέννων). 
✔Ό Θεός αγάπη εστί και ό μένων εν τη αγάπη εν τω Θεώ μένει και ό Θεός εν αύτώ» (Α' Ίωάν. δ' 16)

 π. Σπυρίδων Σκουτής
https://proskynitis.blogspot.com/

Περί της εννοίας του πλησίον

Φωνή Κυρίου, φύλλο 46 (3833), 15 Νοεμβρίου 2026
«Καί ποιός εἶναι ὁ πλησίον μου;». Τό ἐρώτημα αὐτό πού ὑπέβαλε ὁ Ἰουδαῖος νομοδιδάσκαλος στόν Κύριο, ὅπως μᾶς πληροφορεῖ ἡ σημερινή εὐαγγελική περικοπή, μᾶς δίνει τήν δυνατότητα νά ἑρμηνεύσουμε ἁγιογραφικά τήν ἔννοια τοῦ πλησίον καί νά προσπαθήσουμε νά ἀντιληφθοῦμε τό θεολογικό της περιεχόμενο. Ὁ ἐν λόγῳ νομοδιδάσκαλος παραδέχεται ὅτι, ὅπως ἀναφέρεται στόν Μωσαϊκό Νόμο, ἡ αἰώνιος ζωή κληρονομεῖται μέσῳ τῆς ἀγάπης πρός τόν Θεό καί τόν πλησίον. Πῶς, ὅμως, κατανοοῦσε ὁ ἄνθρωπος αὐτός τήν ἔννοια τοῦ πλησίον; Στήν περιρρέουσα θεολογική ἀτμόσφαιρα τῆς ἐποχῆς του, ὑπῆρχαν διάφορες ἀπόψεις γιά τήν σημασία της, καί, κατά συνέπεια, γιά τά ὅρια τῆς ἀγάπης πού ζητοῦσε ὁ Νόμος γιά τόν πλησίον.
Ἐπί παραδείγματι, ἡ θρησκευτική παράταξη τῶν Φαρισαίων, πού συνήθως τηροῦσαν τυπικά καί μέ ἐξωτερική ἀκρίβεια τόν Νόμο, δέν συμπεριελάμβαναν στήν ἔννοια τοῦ πλησίον ἀνθρώπους πού θεωροῦνταν ἁμαρτωλοί. Γι’ αὐτό καί κατηγοροῦσαν τόν Χριστό, ὁ Ὁποῖος συμπεριφερόταν πρός τούς ἁμαρτάνοντες μέ συμπάθεια, κατανόηση καί ἀγάπη. Ἔπειτα, ἡ ἀναχωρητική ὁμάδα τῶν Ἐσσαίων, πού ζοῦσαν κοινοβιακά κοντά στήν Νεκρά Θάλασσα, ὁριοθετοῦσαν τήν παροχή ἀγάπης στά μέλη τῆς κοινότητάς τους. Καί γενικῶς, οἱ Ἰουδαῖοι περιώριζαν τήν ἔννοια τοῦ πλησίον μεταξύ ἐκείνων τῶν ἀνθρώπων, μέ τούς ὁποίους τούς συνέδεαν δεσμοί συγγένειας, φυλῆς, θρησκεύματος, ἐθνικότητας.
Τό νέο νόημα τῆς ἔννοιας τοῦ πλησίον
Ὁ Χριστός μεταβάλλει ὁριστικά τήν ἔννοια τοῦ πλησίον καί τῆς δίνει τίς πραγματικές της διαστάσεις. Γι’ αὐτό διηγεῖται στόν νομοδιδάσκαλο τήν γνωστή σέ ὅλους μας παραβολή τοῦ Καλοῦ Σαμαρείτη. Πλησίον δέν εἶναι κάποιος ἔξω ἀπό ἐμᾶς, ἀλλά ἐμεῖς οἱ ἴδιοι γινόμαστε πλησίον τῶν ἄλλων μέ τήν στάση καί τό ἦθος μας. Τό ἐρώτημα τοῦ νομοδιδασκάλου «καί τίς ἐστί μου πλησίον» ἐπικεντρώνεται μονομερῶς στό ἀντικείμενο τοῦ πλησίον, δηλαδή στό ποιός εἶναι ὁ πλησίον· εἶναι ὁ ὁμοεθνής, ὁ ἀλλοεθνής, ὁ φίλος, ὁ ἐχθρός, ὁ γνωστός, ὁ ἄγνωστος; Ὁ Κύριος, ὅμως, τοποθετεῖ τό ἐν λόγῳ ἐρώτημα σέ μία ἐντελῶς νέα βάση, ἐπιφέροντας ἀνατροπή στά ἕως τότε παραδεδομένα, γιατί Τόν ἐνδιαφέρει ποιός εἶναι αὐτός πού ἐνεργεῖ ὡς πλησίον, προκειμένου νά συμπαρασταθεῖ στόν συνάνθρωπο.
Γιά τόν Χριστό θεωρεῖται δεδομένο ὅτι ὁ πλησίον, ὁ κάθε πληγωμένος, ἀδικημένος καί ἡμιθανής ἄνθρωπος ἀξίζει ἀπροϋπόθετα τήν ἀγάπη καί εὐεργεσία ἐκ μέρους τοῦ συνανθρώπου, τοῦ ὑποκειμένου δηλαδή τοῦ πλησίον. Ὡς ἐκ τούτου, προβάλλεται τό ὑπόδειγμα ἀνιδιοτελοῦς καί ἄνευ ὅρων καί ὁρίων ἀγάπης τοῦ εὐσπλαγχνικοῦ Σαμαρείτη, ὁ ὁποῖος, βεβαίως, εἰκονίζει τόν ἴδιο τόν Κύριο Ἰησοῦ.
Ἡ Ἐσταυρωμένη Ἀγάπη
Ὅταν ὁ ἄνθρωπος μέ τόν φωτισμό τοῦ Θεοῦ συνειδητοποιήσει ὅτι τό πρότυπο τῆς ἀγάπης του πρός τόν πλησίον εἶναι ἡ ἄπειρη ἀγάπη τοῦ Χριστοῦ ἐπάνω στόν Σταυρό, ἡ ὁποία δέν ἑρμηνεύεται καί δέν κατανοεῖται μέ ἀνθρώπινα μέτρα, τότε τά ὅρια τοῦ πλησίον θά γίνουν ἀπεριόριστα. Ὁ πλησίον ἐνδεχομένως νά μᾶς ἐχθρεύεται, νά μᾶς ἀδικεῖ, νά μᾶς θλίβει, νά μᾶς πληγώνει ὅπως οἱ σταυρωτές τόν Κύριο. Ὅμως, ὅποιος περιορίζει τήν ἀγάπη μόνο σέ αὐτούς πού τόν ἀγαποῦν φέρεται ἀνθρώπινα. Ὅποιος δέν γνωρίζει αὐτούς τούς φραγμούς μιμεῖται τόν Θεό τῆς ἀγάπης, πού εἶναι ὁ κατ’ ἐξοχήν Πλησίον μας.
Ἐξάρτηση τῆς σωτηρίας μας ἀπό τόν πλησίον
Ὁ Καθηγητής τῆς Ἐρήμου, ὁ Μέγας Ἀντώνιος, ἔλεγε τό ἑξῆς ἀξιοθαύμαστο. «Ἀπό τόν πλησίον μας ἐξαρτῶνται ἡ ζωή καί ὁ θάνατός μας. Ἄν κερδίσουμε διά τῆς ἀγάπης τόν ἀδελφό, σημαίνει πώς κερδίσαμε τόν ἴδιο τόν Θεό· ἄν ὅμως τόν λυπήσουμε –εἰς Χριστόν ἁμαρτάνομεν– σημαίνει, δηλαδή, πώς λυποῦμε τόν Κύριο καί ἁμαρτάνουμε ἐνώπιόν Του».
Ἄλλωστε, ἀπό τό ἅγιο Εὐαγγέλιο διδασκόμαστε ὅτι δέν ἀνήκει στόν ἄνθρωπο νά ἀποφασίσει ποιός εἶναι ὁ πλησίον, καθότι ἡ ἀγάπη μας ὀφείλει νά ἐκδηλώνεται ἔμπρακτα σέ κάθε ἄνθρωπο πού ὁ Θεός βάζει στόν δρόμο μας. Γι’ αὐτό ὁ Ἱερός Χρυσόστομος ἐπισημαίνει ὅτι «ἄν ἀγαπᾶς τόν ἕνα, γιατί τόν θεωρεῖς πλησίον, καί δέν ἀγαπᾶς τόν ἄλλο, τότε ἡ ἀγάπη σου δέν ἔχει τό γνώρισμα τῆς κατά Θεόν ἀγάπης. –Ἀλλ’ οὐχ ἡ ἡμετέρα τοιαύτη– δέν εἶναι ὅμως ἔτσι στενόκαρδη ἡ δική μας χριστιανική ἀγάπη». Ἄς δίνει ὁ Θεός σέ ὅλους μας πλατυσμό ἀγάπης καί σπλάγχνα φιλανθρωπίας πρός τόν πλησίον, ἐκ τοῦ ὁποίου, ὅπως εἰπώθηκε, ἐξαρτῶνται ἡ ζωή καί ὁ θάνατός μας.

Ἀρχιμ. Ν. Κ.
https://www.nyxthimeron.com/

Η αγάπη σε πλουτίζει

Του π. Δημητρίου Μπόκου
Η παραβολή του καλού Σαμαρείτου δεν είναι απλώς μια όμορφη διδακτική ιστορία του Χριστού, αλλά μια παραβολή-ορόσημο. Πέρα από τους βαθείς συμβολισμούς της, αποτελεί την ωραιότερη έκφραση της θεϊκής αγάπης για τον άνθρωπο. Στο πρόσωπο του Σαμαρείτη ο Χριστός κατέρχεται αυτοπροσώπως από το μεγαλείο του, έρχεται με έκδηλο ενδιαφέρον κοντά στον ημιθανή άνθρωπο και φροντίζει για τη θεραπεία του με ιδιαίτερη επιμέλεια (Κυριακή Η΄Λουκά).
Όλα αυτά από καθαρή αγάπη. Εξ αρχής φέρνει τον κόσμο σε ύπαρξη από αγάπη και μόνο, για να δοθεί ευκαιρία και σε άλλα όντα να ζήσουν μέσα στην ανέκφραστη χαρά της δικής του ζωής. Ακολουθεί τον άνθρωπο σε όλη την πορεία της πτώσης του, βοηθώντας τον και δημιουργώντας τις συνθήκες για σωτηρία και αποκατάστασή του.
Και τέλος λαμβάνει χώρα «η απόρρητος Λόγου Θεού κατάβασις». Με τρόπο μυστικό και ακατανόητο ο Χριστός έρχεται στον τόπο, όπου ριγμένοι και εγκαταλειμμένοι ψυχορραγούμε. «Τα πάντα προσίεται, ίνα σώση τον άνθρωπον». Από την αρχή ως το τέλος της επίγειας πορείας του υποφέρει για χάρη μας τα πάνδεινα. Διωγμούς, πόνους, κόπους, μάστιγες, εμπτυσμούς, κολαφισμούς, σταύρωση, θάνατο. Δεν θα υπάρξει ποτέ στον κόσμο ανώτερη αγάπη από αυτήν.
Αυτά προδιαγράφουν όμως και την ευθύνη του ανθρώπου. Το είπε ο Χριστός. «Έλεον θέλω και ου θυσίαν». Δεν τον τέρπει ο τυπολάτρης, αλλά όποιος αγαπάει πραγματικά. Για να γίνουμε δέκτες της θεϊκής αγάπης και μέτοχοι των αγαθών που έρρευσαν από αυτήν, ας κάνουμε για τον κάθε αδελφό μας ό,τι έκανε ο Χριστός για μας. Δεν υπάρχει άλλος δρόμος για τον Θεό, παρά μόνο αυτός που περνάει από τον συνάνθρωπό μας. Βρισκόμαστε άραγε δίπλα του εμείς; Τον σηκώνουμε, τον φροντίζουμε, όπως σήκωσε ο Χριστός τον μισοπεθαμένο άνθρωπο; Γεμίζουμε έλεος, αγάπη, ευσπλαχνία για όλους, κατά το πρότυπο του πανοικτίρμονος Θεού;
Αξίζει τόσο πολύ αυτό; Λένε οι άγιοι, αν σε ένα αντρόγυνο ο ένας είναι άσπλαχνος, ας τον παρακινεί ο άλλος να γίνει εύσπλαχνος, δίνοντας ελεημοσύνη, ακόμα και κρυφά από τον σύντροφό του. Δεν είναι αμαρτία αυτό, το να ελεούμε τους φτωχούς κρυφά από τον σύντροφό μας. Το ίδιο έκαναν και κάποιοι δούλοι, όπως φαίνεται στον βίο του αγίου Ιωάννου του Ελεήμονος.
Ήταν, λέει, κάποιος πλούσιος άσπλαχνος και ο Θεός παραχώρησε να του έλθουν συμφορές και πτώχευσε. Κατάλαβε ότι αυτό το έπαθε λόγω της ασπλαχνίας του. Είπε τότε στον δούλο του να παίρνει έξι νομίσματα την ημέρα και να τα δίνει στους φτωχούς, γιατί αυτός, από την τσιγκουνιά του, τα λυπόταν και δεν τα έδινε. Ο καλός δούλος όμως έπαιρνε όχι μόνο έξι, αλλά τριάντα έξι και περισσότερα και τα έδινε στους φτωχούς. Και όσο αυτός έπαιρνε και έδινε, τόσο και ο Θεός ευλογούσε εκείνο το σπίτι και πλούτησε πάλι εκείνος ο άνθρωπος.
Επειδή κατάλαβε ότι ευλογήθηκε από τη μικρή εκείνη ελεημοσύνη, άρχισε να δίνει και αυτός περισσότερα. Ευχαρίστησε και τον δούλο του λέγοντας: «Για τα έξι νομίσματα που σου είπα να δίνεις, ο Κύριος μού έστειλε αναρίθμητα». Του λέει τότε ο δούλος: «Αν υπάρχει κλέφτης που σώθηκε, τότε θα σωθώ κι εγώ. Επειδή δεν σου έπαιρνα μόνον έξι, αλλά εκατό και περισσότερα. Γι’ αυτό και πλούτησες».
Αν έτσι ενεργεί ο Θεός, πόσο θα μας ευλογήσει αν έχουμε κιόλας αληθινή αγάπη και έλεος;

https://www.nyxthimeron.com/

Τα κλειδιά για την αιώνια ζωή

ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ
Κυριακή Η’ Λουκά  15/11/2026
Του π. ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΠΟΜΟΝΗ
Ο σημερινός διάλογος του Ιησού με κάποιον νομικό της εποχής εκείνης, γίνεται η αφορμή για να γνωρίσουμε οι άνθρωποι όλων των εποχών, ποια πρέπει να είναι η θυσιαστική στάση και συμπεριφορά του αληθινού χριστιανού απέναντι στον συνάνθρωπο. Η γνώση, λοιπόν, του χρέους μας απέναντι στην εικόνα του Θεού, τον άνθρωπο, παρουσιάζεται μπροστά μας μέσα από τη σημερινή παραβολική διήγηση.
          Κάποιος νομικός,  που τα λοιπά προσωπικά του στοιχεία δεν μας τα παρουσιάζει ο ευαγγελιστής Λουκάς, πλησιάζει τον Κύριο προφανώς για να τον πειράξει ή για να δείξει  ενδεχομένως την ανωτερότητά του έναντι Αυτού, και του θέτει το ερώτημα, τι να πράξει για να κληρονομήσει την αιώνια ζωή. Ο Ιησούς συνοψίζοντας θα λέγαμε τις δέκα εντολές, του λέγει να αγαπήσει τον Θεό με όλη του την καρδιά, την ψυχή,  και τη σκέψη και τον πλησίον του όπως ακριβώς τον ίδιο. Ο νομικός αυτός ζητά περαιτέρω διευκρινίσεις, ζητώντας Του να μάθει ποιος πραγματικά είναι ο πλησίον.
          Τότε ο Ιησούς θέλοντας να γίνει σαφές το ποιος είναι ο πλησίον, χρησιμοποιεί μια παραβολή. Κάποτε κάποιος πεζοπόρος κατευθυνόταν από την Ιερουσαλήμ στην Ιεριχώ. Εκεί έπεσε σε ενέδρα ληστών οι οποίοι  τον χτύπησαν, τον λήστεψαν και τον άφησαν αιμόφυρτο στον δρόμο. Από εκεί πέρασαν ένας ιερέας και ένας Λευίτης οι οποίοι δεν έπραξαν οτιδήποτε για τον εμπερίστατο συνάνθρωπό τους. Κατόπιν πέρασε με το μεταφορικό του ζώο κάποιος Σαμαρείτης είδε τον άτυχο άνθρωπο, τον ανέβασε στο ζώο του και τον πήγε στο κοντινό πανδοχείο, που αφού τον περιέθαλψε,  ανέλαβε τα έξοδά του εξ ολοκλήρου, πληρώνοντας τον πανδοχέα.
    Μέσα, λοιπόν, από το παράδειγμα που προσέφερε ο Ιησούς, ο νομικός κατανόησε ποιος ήταν πραγματικά ο πλησίον. Και τι πρέπει να πράττει ο ίδιος για να κατακτήσει την αιώνια ζωή.
          Αγαπητοί μου, ακούγοντας σήμερα τον λόγο του Κυρίου βλέπουμε τη σημασία που δίνει ο Ιησούς στις σχέσεις των ανθρώπων και το πώς αυτές οι σχέσεις γίνονται τα κλειδιά για την αιώνια ζωή. Αντιλαμβανόμαστε ότι ο πλησίον της παραβολής είναι ένα πρότυπο που θα πρέπει να ακολουθήσουμε, όχι μόνο σε περιπτώσεις δύσκολες για τον συνάνθρωπο, αλλά σε κάθε πτυχή της ζωής ο χριστιανός πρέπει να είναι παρών στη ζωή του συνανθρώπου. Σήμερα ο Κύριος  μας έδειξε την οδό που οδηγεί στην αιώνια ζωή, ας τη βαδίσουμε. Αμήν!

https://www.nyxthimeron.com/

Ένας καινούργιος άνθρωπος

«Ἵνα τοὺς δύο κτίσῃ ἐν ἑαυτῷ εἰς ἕνα καινὸν ἄνθρωπον ποιῶν εἰρήνην, καὶ ἀποκαταλλάξῃ τοὺς ἀμφοτέρους ἐν ἑνὶ σώματι τῷ Θεῷ διὰ τοῦ σταυροῦ, ἀποκτείνας τὴν ἔχθραν ἐν αὐτῷ» (Εφεσ. 2, 15-16)
«Γιὰ νὰ δημιουργήσει μὲ τὸ ἔργο του ἀπὸ τὰ δύο ἐχθρικὰ μέρη, ἀπὸ τοὺς ᾿Ιουδαίους καὶ τοὺς ἐθνικούς, μία νέα ἀνθρωπότητα, φέρνοντας τὴν εἰρήνη. Κι ἀφοῦ θανάτωσε μὲ τὸν σταυρό του τὴν ἔχθρα, ἕνωσε τοὺς δύο πρώην ἐχθροὺς σὲ ἕνα σῶμα καὶ τοὺς συμφιλίωσε μὲ τὸν Θεό». 
            Στην εποχή μας δεσπόζουν δύο κυρίως στάσεις ζωής έναντι του Θεού: η μία είναι η αδιαφορία και η άλλη είναι η αθεΐα. Και οι δύο έχουν ως κοινό τους στοιχείο την πεποίθηση ότι ο Θεός ή δεν υπάρχει ή δεν μας χρειάζεται. Και δεν είναι μόνο τα βιοτικά που μας κάνουν να στρεφόμαστε στον εαυτό μας και στο περιβάλλον μας. Είναι η αίσθηση ότι ο χρόνος μας είναι πολύτιμος για να μην τον ζήσουμε όπως το θέλουμε εμείς. Ότι δεν μπορεί να χάνουμε τον καιρό μας με μία υπερβατική πραγματικότητα, η οποία δεν είναι ορατή και εμφανής σε μας.
            Μα μήπως και οι πιστοί, στην πράξη, από την ίδια νοοτροπία δεν κυριαρχούμαστε; ‘Η απολυτοποιούμε έναν φόβο για τον κόσμο και τους άλλους, οι οποίοι θεωρούνται από εμάς εχθροί, ή κοιτούμε να τα έχουμε καλά με την υπερβατική πραγματικότητα, τηρώντας, οιονεί ειδωλολατρικά, τις εντολές, για να μη μας βρει κάτι κακό. Και δεν συνειδητοποιούμε ότι η κλήση που έχουμε λάβει ως άνθρωποι είναι να αποδεχτούμε έναν καινό, έναν καινούργιο άνθρωπο, στο πρόσωπο του οποίου δεν θα κυριαρχούν ούτε ο νόμος της Παλαιάς Διαθήκης, ως δαμόκλειος σπάθη, τυπολατρίας συχνά και απουσίας αγάπης, δηλαδή ως βάση μιας εγωκεντρικής θρησκευτικής πορείας, ούτε όμως και μια πίστη που θα εξαντλείται στην πεποίθηση ότι έχουμε επιτελέσει το καθήκον μας όταν δεν είμαστε ώσπερ οι λοιποί των ανθρώπων, όταν λειτουργούμε σαν η πίστη να είναι μια μαγεία, διότι μόνο τότε αισθανόμαστε ότι ο Θεός μας βοηθά, όταν του δίνουμε, για να  μας δώσει.
            Ο απόστολος Παύλος, γράφοντας στους πιστούς της Εφέσου, μιας πόλης στην οποία η ειδωλολατρία θριάμβευε, επισημαίνει ότι ο Χριστός συμφιλίωσε τους ανθρώπους με τον Θεό και «σκότωσε» την έχθρα μεταξύ τους ανεβαίνοντας επάνω στον σταυρό. Αυτή η άνοδος δείχνει ότι ο καινούργιος άνθρωπος δεν μπορεί να έρθει ούτε τυπολατρικά ούτε μαγικά, αλλά μέσα από την αγάπη που δεν εξαιρεί κανέναν, μέσα από την ένταξη στο σώμα του Χριστού, που είναι η Εκκλησία, όχι του συμφέροντος και της δικαίωσης, αλλά της θεραπείας και των παθών και της αυτάρκειας, μέσα από τη σχέση με Εκείνον που γίνεται ανάσταση, αφού περάσει από τον σταυρό.
            Τα λόγια αυτά μοιάζουν ίσως και σε μας τους πιστούς ακατανόητα. Πώς να ισορροπήσουμε ανάμεσα στην αίσθηση ότι αφού τηρούμε τις εντολές είμαστε εντάξει ή ότι οι άλλοι που δεν πιστεύουν έχουν πάθη, αφού εμείς έχουμε μία σειρά και ο Θεός δεν μπορεί παρά να είναι ευχαριστημένος μαζί μας; Ο καινούργιος άνθρωπος όμως είναι αυτός που είναι συμφιλιωμένος με τον συνάνθρωπό του. Που δεν τον βλέπει ως αντίπαλο, αλλά ως φίλο. Που δεν βάζει μπροστά το τι τον διαχωρίζει, δηλαδή ιδέες, στάσεις ζωής, πεποιθήσεις, ακόμη και πίστη, αλλά τι τον ενώνει, η βεβαιότητα της ανακαινισμένης εν Χριστώ εικόνας Θεού ή η προσδοκία ότι διά της προσευχής, της αγάπης, της συγχώρεσης, της καλοσύνης, της μικρής ή της μεγάλης ασκητικότητας, και ο άλλος θα επιστρέψει, ενώ εμείς δεν θα περηφανευτούμε, διότι δεν μπορούμε να ησυχάσουμε αν δεν δοθεί και χάρις σε μας η ευκαιρία στον κάθε άνθρωπο που είναι γνωστός μας να πλησιάσει, έστω και για λίγο τον Θεό. Και ας αποφασίσει κατόπιν αν πιστεύει, αν θέλει να αλλάξει, να σωθεί.
            Ειρήνη ήρθε να δώσει ο Χριστός. Όχι δόξα, όχι χρήματα, όχι σύστημα, όχι εξουσία. Όποιος Τον αναζητεί, στην Εκκλησία, στην αγιότητα, στο πρόσωπο του κάθε συνανθρώπου, τότε μπορεί να νιώσει τη σημασία της ειρήνης. Ότι δεν υπάρχουμε για να δικαιωθούμε και να κυριαρχήσουμε, αλλά για να αγαπήσουμε και να υπομείνουμε, όντας με τον Χριστό.  Για να γίνουμε τελικά καινοί, καινούργιοι άνθρωποι, όποιο κι αν είναι το τίμημα. 

π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός
https://www.nyxthimeron.com/